سرطان دهانه رحم / علائم / پیشگیری / درمان / سن / عکس

زنان , سرطان ۲۲ آبان ۱۳۹۷ بدون دیدگاه

سرطان دهانه رحم

دهانه رحم پایین ترین قسمت رحم زنان است که آن را به واژن وصل می کند. سرطان دهانه رحم زمانی اتفاق می افتد که سلول های دهانه رحم بصورت غیر عادی رشد کرده و به دیگر بافت ها و ارگان های بدن حمله می کنند. در این تهاجم، سرطان بروی بافت های زیرین رحم تاثیر گذاشته و ممکن است به دیگر قسمت های بدن هم رسوخ کند (گسترش سلول های سرطانی)، مخصوصا به شش ها، کبد، مثانه، واژن و مقعد.

هرچند، پیشرفت سرطان دهانه رحم آهسته است، بنابراین فرایند آهسته تغییرات قبل از پیشرفت سرطان فرصتی را برای پیشگیری، تشخیص اولیه و درمان فراهم می کند. در امریکا طی دهه های اخیر استفاده از ابزارهای مناسب جهت تشخیص، سبب کاهش سرطان دهانه رحم شده است.

بیشتر زنانی که در مراحل اولیه، سرطان دهانه رحم در آنها تشخیص داده شده در سن 20 الی 30 سالگی بوده اما میانگین سنی ابتلا به این بیماری در زنان، 50 سالگی می باشد. تفاوت میان سنی که در آن علائم اولیه قبل از سرطان دهانه رحم تشخیص داده می شود و سنی که در آن علائم سرطان ظاهر می گردد، نشان دهنده رشد آهسته این بیماریست و بیان این علت که در صورت اقدام در مراحل اولیه می توان از آن جلوگیری نمود.

علت پیدایش

این سرطان با تغییرات غیر عادی در بافت رحم شروع می شود. خطر پیشرفت این تغییراتِ غیر عادی با عفونت ویروس پاپیلوم انسانی (HPV) در ارتباط است. بعلاوه، عواملی مانند تماس های جنسی اولیه، داشتن رابطه جنسی با چند نفر و استفاده از داروهای ضد بارداری خوراکی از آنجایی که انسان را در معرض بیشتر HPV قرار می دهند، خطر ابتلا به سرطان دهانه رحم را بالا می برند.


بیشتر بخوانید:

سرطان چیست ؟

واکسن HPV و دلایل استفاده از آن

ویروس HPV، علائم، پیشگیری و درمان


طبق تحقیقات، شکل گیری HPV که انواع مختلف آن سبب زگیل های پوستی و تناسلی و دیگر اختلالات غیرعادی پوستی می شود، علت بسیاری از تغییرات در سلول های رحم بوده که سرانجام به سرطان دهانه رحم تبدیل می شوند. انواع مشخص HPV به سرطان های مختلف مانند سرطان بخش بیرونی آلت تناسلی زنان (فرج)، واژن، آلت تناسلی مردان، مقعد، زبان و لوزه مرتبط اند. مواد ژنتیکی که از انواع مشخصی از HPV نشات می گیرند، در بافت های رحمی یافت شده اند که نشان دهنده تغییرات سرطانی یا پیش سرطانی می باشند.


بیشتر بخوانید:

انواع زگیل، علت، درمان و پیشگیری


بعلاوه، زنانی که در آنها HPV تشخیص داده شده به احتمال زیاد در معرض سرطان دهانه رحم خواهند بود. دختران جوانی که روابط جنسی خود را قبل از سن 16 سالگی یا طی دوران قاعدگی آغاز کرده اند نیز در معرض ابتلا به سرطان دهانه رحم هستند.

استعمال سیگار عامل خطرناک دیگری برای پیشرفت این نوع سرطان است. مواد شیمیایی موجود در سیگار با سلول های رحم تعامل برقرار کرده و سبب تغییرات پیش سرطانی می شود که به مرور زمان ممکن است تبدیل به سرطان دهانه رحم شوند. خطر ابتلا به این سرطان در زنان سیگاری 2 الی 5 برابر بیشتر از زنان غیر سیگاری است.

داروهای ضد بارداری خوراکی در صورت استفاده بیش از 5 سال، بعلت کاهش استفاده از کاندوم، خطر ابتلا به سرطان را افزایش می دهند.


بیشتر بخوانید:

عفونت باکتریایی واژن، علائم، پیشگیری و درمان


علائم

علائم سرطان دهانه رحم

همانند دیگر انواع سرطان، این نوع از سرطان نیز تا زمانی که به مرحله خطرناکی نرسیده، ممکن است هیچ علامت یا نشانی نداشته باشد.

برخی از علائم به شرح زیر می باشند:

  • درد در صورتی که سرطان پیشرفت کرده باشد
  • خون ریزی غیر عادی در واژن (بجز در موارد قاعدگی)
  • تغییرات غیر عادی واژنی
  • درد در ناحیه لگن
  • در مراحل پیشرفته سرطان، از کار افتادن کلیه ها بخاطر مجاری ادراری یا انسداد روده

چه زمانی به دنبال مراقبت های پرشکی باشیم

حالاتی که در آن زنان خونریزی واژنی دارند، گوناگون بوده و ممکن است مربوط به سرطان دهانه رحم نباشد. این خونریزی بسته به سن، باروری و سابقه پزشکی تغییر می کند. خونریزی واژنی پس از یائسگی عادی نیست. چنانچه شما یائسه هستید و خونریزی دارید، حتما در اولین فرصت به پزشک معالجتان مراجعه کنید. خونریزی شدید در دوران قاعدگی یا خونریزی های مکرر میان دوره ها نیازمند ارزیابی توسط پزشکتان است.


بیشتر بخوانید:

نحوه افزایش میزان خود قائدگی


برخی از زنان پس از رابطه جنسی، مخصوصا رابطه جنسی طولانی مدت، دچار خونریزی می شوند. اگر این خونریزی به ندرت اتفاق می افتد، جایی برای نگرانی نیست اما در صورتی که خونریزی مکررا پس از هر رابطه جنسی اتفاق بیافتد، ضروری است که با پزشک معالجتان مشورت کنید. اگر در زمان خونریزی واژنی احساس ضعف، سرگیجه یا سستی دارید یا غش می کنید، برای درمان به بیمارستان مراجعه کنید.

تست ها و آزمایشات

همانند تمامی سرطان ها، تشخیص اولیه سرطان دهانه رحم می تواند کلید درمان موفقیت آمیز آن باشد. درمان تغییرات پیش سرطانی که تنها بروی بخش کوچکی از رحم تاثیر گذاشته، به مراتب بسیار موفقیت آمیز تر از درمان سرطانی است که بخش اعظمی از رحم را فرا گرفته و به دیگر بافت ها نیز رسوخ نموده است. مهمترین فرایندی که در تشخیص اولیه سرطان دهانه رحم صورت گرفته، استفاده همه گیر از آزمایش پاپ اسمیر و تست پر خطر HPV است.

پاپ اسمیر بعنوان بخشی از یک آزمایش عادی انجام می شود. طی این آزمایش، سلول هایی از سطح رحم جمع آوری شده و بمنظور تشخیص تغییرات غیر عادی مورد آزمایش قرار می گیرند. تشخیص این نوع سرطان نیازمند آن است که نمونه بافت رحمی زیر میکروسکوپ آزمایش شود. در صورتی که آزمایش پاپ اسمیر غیر عادی باشد، این تست صورت می گیرد.


بیشتر بخوانید:

تست پاپ اسمیر، زمان انجام، جواب آزمایش و نحوه انجام آن


خوشبختانه ابزارهای شناسایی متعددی برای تشخیص تغییرات رحم وجود دارد که به شرح زیر می باشند:

روش انجام کلپوسکوپی همانند یک آزمایش لگنی است. این تست معمولا برای زنانی انجام می شود که با وجود داشتن آزمایشات نرمال جسمی، نتایج پاپ اسمیر آنها غیرعادی می باشد. در این آزمایش برای بررسی رحم از میکروسکوپی به نام کلوسکوپ استفاده می شود.

برای مشاهده آسانتر سلول های غیر عادی، تمامی قسمت های رحم را آغشته به یک رنگ بی ضرر یا استیک اسید می کنند. سپس بخشی از بافت این قسمت ها برداشته می شود. قدرت بزرگنمایی کلسکوپ می تواند 8 الی 15 برابر باشد، که در بررسی رحم سبب تشخیص آسانتر هر گونه بافت غیر عادی می شود که نیاز به نمونه برداری دارد. این فرایند معمولا می تواند در مطب پزشکتان انجام شود. در صورت مشاهده هرگونه علائم سرطانی در نمونه بافت های مورد آزمایش توسط کلسکوپ میتوان برای ارزیابی شرایط از نمونه بافت های بزرگتری آزمایش به عمل آورد. در این حالات درمان به مرحله سرطان بستگی دارد.

تکنیک فرایند برش با حلقه الکتریکی (LEEP) از یک حلقه یا سیم متصل به برق برای برداشتن نمونه بافت از رحم استفاده می کند. این فرایند هم می تواند در مطب پزشک معالجتان انجام شود.

مخروط برداری (برداشتن قسمتی از رحم) در اتاق جراحی و تحت بیهوشی صورت می پذیرد. این عمل می تواند توسط LEEP، تیع سرد یا لیزر انجام شود. در این روش قسمت مخروطی شکلی از رحم برای آزمایش از بدن فرد نمونه برداری می شود. روش های LEEP یا تیغ سرد امکان نمونه برداری از سلول ها و نحوه نفوذ آنها به لایه های زیرین را جهت آزمایش فراهم می کنند. از این روش ها می توان برای تشخیص یا درمان سرطان استفاده کرد.

تغییرات پیش سرطانی

در سال های اخیر از واژگان بسیاری برای ارجاع به تغییرات غیر عادی در سلول های سطح رحم استفاده شده است.

حال این تغییرات اغلب ضایعات فلس دار مخاطی داخل (SIL) نامیده می شوند. ضایعه به بخشی اطلاق می شود که دارای بافتی غیر عادی است، مخاطی داخلی بدان معناست که سلول های غیرعادی تنها در لایه سطحی سلول ها حضور دارند. تغییرات در این سلول ها را می توان به دو گروه تقسیم نمود:

  • SIL درجه پایین (LGSIL): در این حالت درجه تغییرات ظریف و اولیه در اندازه و شکل سلول هایی که بروی سطح رحم شکل می گیرند، درجه پایین است. این ضایعات به خودی خود ممکن است از بین بروند اما به مرور زمان غیرعادی شده و در نهایت به ضایعاتی با درجه بالا تبدیل شوند. LGSIL دیسپلازی خفیف یا نوبافت مخاطی رحم درجه یک هم نامیده می شود (CIN1). تغییرات اولیه در رحم بیشتر بین سنین 25-35 سال اتفاق می افتد اما می تواند در هر سنی نمایان شود.
  • SIL درجه بالا (HGSIL): تعداد زیادی از سلول های پیش سرطان که نسبت به سلول های عادی ظاهر بسیار متفاوتی دارند، ضایعاتی با درجه بالا را تشکیل می دهند. همانند SIL درجه پایین این تغییرات پیش سرطانی تنها شامل سلول هایی بروی سطح رحم هستند. این ضایعات دیسپلازی متوسط یا شدید، CIN 2,3 یا کارسینوم اولیه نامیده می شوند و اغلب در زنان با دامنه سنی 30-40 سال دیده می شوند اما می توانند در هر سنی تشکیل شوند.

سلول های پیش سرطانی و حتی ضایعات با درجه بالا معمولا به سلول های سرطانی تبدیل نشده و ممکن است ماه ها یا حتی سال ها به لایه های عمیق تر رحم حمله کنند.

سرطان تهاجمی رحم

اگر سلول های غیرعادی به لایه های عمیق تر رحم یا دیگر بافت ها و ارگان ها نفوذ کنند، می توان سرطان دهانه رحم، را سرطان تهاجمی یا هجومی نامید. سرطان دهانه رحم اغلب در زنان بالای 40 سال اتفاق می افتد.

اگر نتایج بافت برداری نشان دهنده سرطان تهاجمی باشد، می توان از برخی آزمایشات برای مشاهده انتشار سرطان و میزان آن استفاده نمود.

این آزمایشات به شرح زیر می باشند:

  • تست اشعه ایکس قفسه سینه برای مشاهده نفوذ سرطان به داخل شش ها
  • آزمایش خون می تواند نشان دهد که آیا سرطان به داخل کبد نفوذ کرده یا خیر، و در صورتی که نتایج نامشخص باشند، می توان از آزمایش CT اسکن استفاده کرد.
  • برای مشاهده نفوذ سرطان به داخل مجاری ادراری می توان از سی تی اسکن یا یک اشعه ایکس مخصوص استفاده کرد که IVP نامیده می شود. مثانه و مجاری ادراری را می توان توسط پیشابدان نما (دستگاهی برای دیدن درون کیسه مثانه) ارزیابی نمود.
  • تست سرطان در واژن توسط کلپوسکوپی انجام می شود، مقعد نیز از طریق دستگاه مقعد نما (سیگموئیدوسکوپی) و تنقیه باریم ارزیابی می گردد.
  • گره های لنفاوی توسط سی تی اسکن، MRI یا PET مشخص می شود، MRI نسبت به سی تی اسکن ارجحیت دارد اما اسکن PET از دو نوع دیگر بهتر است.

از این آزمایشات برای شناسایی مرحله سرطان استفاده می شود. با دانستن میزان انتشار بیماری پزشکتان می تواند حدس قابل قبولی درباره پیش بینی و نوع درمان شما داشته باشد.

  • سرطان دهانه رحم از گرید 0 (کمترین شدت) تا گرید 4 (بیماری هجومی، بسیار شدید) دسته بندی می شود.
  • این گرید بندی براساس اندازه و عمق ضایعات سرطانی و میزان شیوع آنها مشخص می شود.

گرید بندی

انجام گرید بندی یک سرطان مهم است زیرا به تصمیم گیری درباره نوع درمان موثر کمک می کند.

مشخص نمودن گرید سرطان به میزان پیشرفت و اینکه آیا سرطان به بافت ها و ارگان های دیگر هم نفوذ کرده است کمک به سزایی می کند.

راه های مختلفی برای توصیف این گرید بندی وجود دارند اما اغلب از یک سیستم 4 مرحله ای استفاده می شود:

گرید 0: در این مرحله سلول های پیش سرطانی حضور دارند

گرید 1: سلول های سرطانی از سطح به داخل بافت های عمیق تر رحم نفوذ کرده اند و احتمالا به داخل رحم و نزدیکی غدد لنفاوی هم رسیده اند.

گرید 2: سرطان در این مرحله به پشت رحم رسیده اما هنوز به دیواره های لگن و قسمت پایینی واژن راه پیدا نکرده است.

گرید 3: سلول های سرطانی در قسمت پایینی واژن و دیواره های لگن دیده می شوند و ممکن است موجب انسداد مثانه و لوله های حامل ادرار شوند. در این مرحله این امکان وجود دارد که سرطان بروی غدد لنفاوی تاثیر گذاشته باشد.

گرید 4: سرطان بروی مثانه و مقعد تاثیر گذاشته و به سمت قسمت بیرونی لگن رشد می کند و ممکن است بروی غدد لنفاوی تاثیر گذارد. بعد از مرحله 4، سرطان به دیگر ارگان ها مانند کبد، استخوان ها، شش ها و غدد لنفاوی نفوذ می کند.

انجام معاینات و مراجعه به پزشک در صورت بروز علائم بسیار حائز اهمیت است زیرا سبب افزایش شانس ادامه حیات می شود.

درمان

درمان سرطان دهانه رحم

درمان ضایعات پیش سرطانی با درمان سرطان دهانه رحم تهاجمی فرق می کند.

ضایعات پیش سرطانی

انتخاب نوع درمان ضایعات پیش سرطانی رحم به برخی فاکتورها بستگی دارد، مثلا درجه بالا یا پایین ضایعه، بچه دار شدن در آینده، سن و سال و سلامت عمومی و ترجیحات بیمار و پزشک معالج.

  • در صورت داشتن ضایعه درجه پایین (CIN که توسط تست پاپ اسمیر مشخص شده) شما به درمان بیشتری نیاز ندارید، مخصوصا آنکه قسمت هایی که دارای ضایعه غیر عادی بوده اند، کاملا در بافت برداری حذف شده باشند. شما می بایست طبق برنامه ای که پزشکتان برایتان مشخص نموده، بصورت منظم تست پاپ اسمیر و لگنی را انجام دهید.
  • درحالتی که ضایعه پیش سرطان، نیاز به درمان داشته باشد، می توان برای از بین بردن سلول های غیرعادی همزمان با به حداقل رساندن آسیب در نزدیکی بافت ها از LEEP، بافت برداری از طریق تیغ سرد، جراحی با سرما، سوزاندن زخم از طریق آهن داغ یا عمل لیزر استفاده نمود.
  • درمان ضایعات پیش سرطانی می تواند سبب درد یا انقباض ماهیچه، خونریزی و یا تخلیه آبکی واژن شود.

در برخی موارد می توانید برای تغییرات پیش سرطان، رحم را خارج کنید. مخصوصا اگر سلول های غیر عادی در کناره ها یا دهانه رحم دیده شوند و یا دیسپلازی شدید یا مکرر داشته باشید. این عمل در شرایطی باید انجام پذیرد که شما در آینده، برنامه ای برای بچه دار شدن نداشته باشید.

تیغ سرد

فرایندهای تشخیص مانند LEEP و بافت برداری از طریق تیغ سرد، گاهی اوقات به خودی خود می توانند سبب بهبود پیش سرطان دهانه رحم شوند. در هر دو مورد، از بافت های رحم برای ارزیابی استفاده می شود. اگر در آزمایش سلول های غیر عادی دیده شده اما سلول ها به قسمت هایی که از آنها نمونه برداری شده نفوذ نکرده باشند، تنها نیاز به پیگیری بعد از درمان خواهد بود. درصورت عدم قطعیت از حذف کامل سلول های پیش سرطان توسط LEEP یا تیغ سرد، می بایست درمان ادامه یابد. دربرخی موارد می توان از منجد نمودن استفاده کرد. در این روش ابزاری از جنس استیل با قرار گرفتن در مایع نیتروژن یا مایعی مشابه تا دمای زیر صفر منجمد می شود. سپس برای منجمد نمودن سلول های سطح رحم مورد استفاده قرار می گیرد، در نهایت سلول ها مرده و سلول های جدید رحم جایگزین آنها می شوند.

لیزر

بافت سرطانی را می توان از طریق لیزر نیز از بین برد. در این روش پرتوی لیزر به قسمت های مشخص بافت رحم یا بافت یک لایه از سطح آن تابانده می شود. لیزر این سلول ها را از بین برده و تنها سلول های سالم باقی می مانند. موفقیت لیزر درمانی یا منجمد نمودن با آزمایشات بعدی و تست پاپ اسمیر مشخص می شود اما نمی توان برای ارزیابی نمونه های بافت، از این روش ها استفاده کرد، زیرا در این روش ها تنها بافت های غیرعادی از بین می روند. بنابراین نمی توان از آنها برای بررسی انتشار سرطان استفاده کرد.

سرطان تهاجمی

در درمان سرطان تهاجمی جراحی و پرتو درمانی پراستفاده ترین روش های درمانی محسوب می شوند. شیمی درمانی یا درمان بیولوژیکی نیز در برخی موارد استفاده می شوند. اگر در بافت برداری نفوذ سلول های پیش سرطانی به داخل لایه ای که غشای اصلی نامیده می شود و وظیفه جدا نمودن لایه های سطحی رحم از دیگر لایه های زیرین را به عهده دارد، مشخص گردد، معمولا نیاز به جراحی ضروری می باشد. میزان جراحی به مرحله رشد سرطان بستگی دارد.

در سرطان تهاجمی با جراحی می توان بافت سرطانی را از داخل رحم یا نزدیک آنها جدا نمود. اگر سرطان فقط در سطح رحم باشد، سلول های سرطانی را می توان با استفاده از روش هایی مانند LEEP یا تیغ سرد مشابه آنچه در درمان ضایعات پیش سرطانی استفاده می شوند، از بین برد. اگر بیماری به لایه های عمیق تر دهانه رحم نفوذ کرده اما هنوز از رحم خارج نشده، عمل می تواند تومور را از تخمدان ها و رحم حذف کند.

اگر بیماری به داخل رحم نفوذ کرده باشد، خارج کردن رحم ضروری است. گاهی تخمدان ها و لوله های فالوپی نیز همراه رحم خارج می شوند. بعلاوه، گره های لنفاوی نزدیک دهانه رحم برای بررسی انتشار سرطان برداشته می شوند. گاهی اوقات نیز برای جلوگیری از شیوع سرطان دهانه رحم کاملا خارج می شود.

پرتودرمانی

در برخی مراحل نیز برای درمان سرطان تهاجمی از پرتو درمانی استفاده می شود. در این روش از اشعه های پرانرژی برای آسیب زدن به سلول های سرطانی و توقف رشد آنها استفاده می شود. پرتو درمانی مانند جراحی یک درمان موضعی است، یعنی پرتوها تنها برای سلول های سرطانی در ناحیه مورد نظر تاثیر می گذارند. پرتو درمانی می تواند بصورت دخلی یا خارجی اعمال گردد. در برخی موارد از هر دو حالت در درمان استفاده می شود. پرتوی خارجی توسط دستگاهی بزرگ، اشعه را به لگن خاصره می تاباند. پرتو درمانی که تنها چند دقیقه طول می کشد، معمولا به مدت 5-6 ماه و 5 روز در هفته انجام می شود. در پایان مدت درمان دُز بالاتری از اشعه در محل تومور تابانده می شود. بخاطر نگرانی های ایمنی و هزنیه تجهیزات، پرتو درمانی تنها در برخی مراکز درمانی یا بیمارستان ها به بیماران عرضه می شود.

پرتوی داخلی یا القاء از کپسولی ساطع می شود که حاوی مواد رادیواکتیو بوده و مستقیما در رحم قرار می گیرد. این القاء اشعه های کشنده سرطان را نزدیک تومور می تاباند و اثر ناچیزی بروی بافت های سالم اطراف آن دارد. در درمان سرطان دو نوع کاشت پرتو وجود دارد که “نزدیک درمانی” نامیده می شود. در مقادیر پایین نزدیک درمانی، القاء معمولا برای یک تا سه روز در محل باقی می ماند. این روند 1-2 هفته چندین بار تکرار می شود. در زمانی که کاشت یا القاء در بدن است شما میبایست در بیمارستان حضور داشته باشید.

نوع دیگر درمان شامل مقدار یا دُز بالاتری از نزدیک درمانی است. این روش بصورت سرپایی انجام می شود. طی درمان، القاء برای چند دقیقه صورت می گیرد سپس برداشته می شود. این عمل طی چند هفته بصورت مکرر و در هفته های جداگانه انجام می پذیرد.

شیمی درمانی

شیمی درمانی استفاده از داروهای قوی برای کشتن سلول های سرطانی است. در سرطان دهانه رحم معمولا زمانی از شیمی درمانی استفاده می شود که سرطان بصورت ناحیه ای رشد کرده و به دیگر قسمت های بدن هم نفوذ کرده باشد. در این حالت از یک یا ترکیبی از چند دارو استفاده می شود.

داروهای ضد سرطانی برای درمان از طریق خط IV یا دهانی استعمال می شوند. شیمی درمانی به هر دو طریق، درمانی سیستماتیک است، یعنی داروها از طریق جریان خون در بدن جریان می یابند. این داروها می توانند سلول های سرطانی را در هر نقطه از بدن از بین ببرند.

شیمی درمانی طبق یک چرخه مشخص صورت می پذبرد:

هر چرخه دربردارنده دوره ای از درمان متمرکز است که پس از آن یک دوره بهبود در نظر گرفته می شود. معمولا مدت درمان شامل چندین چرخه می شود. بیشتر بیماران شیمی درمانی را بصورت سرپایی انجام می دهند (در یک کلینیک سرپایی در بیمارستان، در مطب دکتر یا در خانه). هرچند برمبنای داروهای مصرفی و سلامتی عمومی فرد، ممکن است ماندن بیمار در بیمارستان ضرورت یابد.

در درمان سرطان تهاجمی رحم معمولا گروهی از متخصصان حضور دارند. این تیم شامل متخصص زنان، انکولوژیست و غده شناس پرتوی می باشد. این پزشکان ممکن است درباره استفاده از یک درمان یا تلفیقی از چند روش درمانی باهم به مشورت بپردازند. شما می توانید انتخاب کنید که در یک مطالعه تحقیقاتی که در بیمارستان صورت می گیرد، برای ارزیابی روش های جدید درمان شرکت کنید. چنین مطالعاتی برای بهبود درمان سرطان ترتیب داده می شوند. شرکت کردن در چنین تحقیقاتی هم دارای مزیت و هم دربردارنده ریسک است.

مراقبت های خانگی

خود درمانی روش مناسبی برای درمان سرطان نیست. بدون درمان های پزشکی، سرطان دهانه رحم به رشد ادامه داده و در دیگر قسمت های بدن منتشر خواهد شد. در نهایت، بعلت از بین رفتن اکسیژن و مواد مغذی، پراکنده کردن و یا آسیب به آنها، ارگان های حیاتی بدن قادر به عملکرد صحیح نخواهند بود. اگرچه خود درمانی روشی نامناسب است، اما با انجام برخی کارها می توانید استرس روانی و جسمی سرطان و درمان آن را کاهش دهید.

داشتن روش تغذیه ای مناسب بهترین کاری است که می توانید برای این بیماری انجام دهید. طی درمان سرطان این امکان وجود دارد که اشتهایتان را از دست دهید. حالت تهوع، استفراغ و زخم شدن داخل دهان برخی عوارض جانبی شیمی درمانی است. هرچند اگر به میزان کافی از کالری و پروتئین استفاده کنید، می توانید انرژی و قوای بدنی خود را حفظ نموده و با عوارض جانبی درمان، بهتر کنار بیایید. متخصص سرطان یا متخصص زنان شما می تواند متخصص تغذیه ای را به شما معرفی کند که بواسطه او می توانید از میزان صحیح استفاده از کالری و پروتئین مطلع شوید.


بیشتر بخوانید:

سرطان، افسردگی و اضطراب: اهمیت دادن به سلامت جسمی و روانی خود برای بهبود بیماری


تغییرات سبک زندگی که در ادامه آمده می تواند به شما جهت حفظ استقامت و راحتی طی درمان کمک کند:

  • پرداختن به فعالیت های جسمی سبک برای حفظ سطح انرژی. مطمئن شوید که این فعالیت ها شما را خسته نکند.
  • استراحت کافی در شب ها و چرت زدن های روزانه در صورت لزوم
  • متوقف کردن دخانیات
  • اجتناب از نوشیدنی های الکلی. شما نمی توانید همزمان با استفاده داروها از نوشیدنی های الکلی استفاده کنید. برای اطمینان با پزشک معالجتان مشورت کنید.

پیگیری پس از درمان (چکاپ)

آزمایشات لگنی و پاپ اسمیر منظم برای هر زنی اهمیت داشته و اهمیت خود را در افرادی که به درمان تغییرات پیش سرطانی یا سرطان دهانه رحم پرداخته اند، از دست نمی دهد. پیگیری و مراقبت می بایست شامل تست کامل لگنی، پاپ اسمیر و دیگر تست هایی باشد که توسط متخصص زنان تعیین شده است. این گونه احتیاط های جانبی برای شناسایی اولیه سرطان در صورت بازگشت آن ضروری است.

عوارض جانبی درمان سرطان دهانه رحم ممکن است در سال های آتی بروز کند. به همین علت می بایست چکاپ های منظم خود را ادامه داده و مشکلات سلامتی خود را به محض ظاهر شدن به پزشکتان گزارش دهید.

پیشگیری

تشخیص هر گونه تغییرات سلولی در مراحل اولیه و قبل از سرطانی شدن آنها، کلید جلوگیری از سرطان دهانه رحم تهاجمی است. بدین منظور آزمایشات لگنی و پاپ اسمیر بهترین گزینه در این زمنیه می باشند. زمان بندی این آزمایشات به شرایط فردی شما بستگی دارد اما برای سهولت کار در اینجا دستورالعمل هایی ذکر شده است:

  • اگر سن شما 21 سال به بالاست، هر 3 سال یکبار برای انجام آزمایش پاپ اسمیر به پزشک مراجعه کنید.
  • اگر 30-65 سال سن دارید هر 5 سال می توانید آزمایش پاپ اسمیر یا HPV را انجام دهید. در سنین بالاتر بنا به تشخیص پزشک مبنی بر پایین نبودن ریسک مبتلا شدن می توانید از انجام آزمایشات خودداری کنید.
  • زنانی که رحم خود را خارج کرده اند و سابقه ابتلا به سرطان دهانه رحمی را ندارند، نیازی به انجام آزمایشات ندارند.
  • اگر قوای جنسی شما همچنان فعال است و ریسک بالایی برای STD دارید، آزمایشات مربوط به کلامیدیا، سوزاک و سیفیلیس را بصورت سالانه انجام دهید. تست HIV را حداقل یکبار انجام دهید و در صورتی که در معرض ریسک ابتلا هستید، این تست را مکررا به عمل آورید.

جلوگیری از عفونت HPV در پیشگیری از تغییرات پیش سرطانی و سرطانی دهانه رحم اهمیت دارد. این شاخص ها به شرح زیر می باشند:

  • پرهیز از رابطه جنسی بعنوان یکی از راه های پیشگیری از انتقال HPV مطرح شده است.
  • همچنین، برخی عوامل حفاظتی مانند استفاده از کاندوم می تواند خطر عفونت HPV را کاهش دهند، اگرچه این موضوع هنوز کاملا مورد مطالعه قرار نگرفته است.
  • امروزه واکسن هایی برای حفاظت زنان از سرطان دهانه رحم و حفاظت مردان از HPV موجود هستند که به شرح زیر می باشند:
  • گارداسیل واکسنی است که برای زنان و مردان 9-26 سال تجویز می شود. این واکسن از شیوع دو نوع HPV (نوع 16 و 18) جلوگیری می کند که علت پیشرفت 70% از سرطان های رحم و بیش از 50% ضایعات پیش سرطانی در دهانه رحم و واژن است. گارداسیل همچنین از شیوع نوع 6 و 11 HPV که عامل رشد 90% زگیل های واژنی است جلوگیری می کند.
  • از گارداسیل 9 نیز میتوان در زنان و مردان 9-26 سال استفاده کرد. این واکسن از عفونت ناشی از انواع HPV مانند HPV-31, HPV-33, HPV-45, HPV-52 و HPV-58 جلوگیری می کند. در مجموع این عوامل در 90% سرطان های رحمی دیده می شوند.

استعمال دخانیات دیگر فاکتور پرخطر در سرطان دهانه رحم است که می توان از آن جلوگیری کرد. کنار گذاشتن سیگار می تواند شانس پیشرفت بیماری را کاهش دهد.

شانس زنده ماندن در سرطان دهانه رحم

در صورتی که سرطان دهانه رحم در مراحل اولیه شناسایی و درمان شود، مرگ و میر ناشی از این بیماری تقریبا به صفر می رسد. پیش بینی سرطان دهانه رحم تهاجمی به مرحله شناسایی سرطان بستگی دارد.

گرید سرطان شاخصی است که می توان میزان پیشرفت سرطان را اندازه گیری نمود، یعنی درک اینکه چه ارگان ها یا بافت های دیگری مورد تهاجم قرار گرفته اند.

  • در اولین گرید سرطان یعنی مرحله صفر، 95 درصد زنان حداقل به مدت 5 سال پس از تشخیص به زندگی ادامه می دهند.
  • در گرید 1 80 الی 93 درصد بیماران تا 5 سال عمر می کنند
  • 58-63 درصد زنانی که در گرید دوم تشخیص بیماری هستند تا 5 سال به زندگی ادامه می دهند.
  • درصد عمر زنانی که در گرید سوم قرار دارند 32-35 درصد است.
  • 16 درصد یا کمتر از 16 درصد از زنانی که در گرید چهارم هستند، 5 سال به زندگی ادامه می دهند.

پزشکانی که به درمان سرطان می پردازند، اغلب به جای کلمه “درمان” از واژه “بهبود بیماری” استفاده می کنند. با اینکه بسیاری از زنان مبتلا به سرطان دهانه رحم کاملا بهبود می یابند، کارشناسان پزشکی گاهی اوقات از کلمه “درمان” خودداری می کنند، زیرا بیماری می تواند بازگردد.

گروه های حمایتی و مشاوره ای برای سرطان دهانه رحم

زندگی با سرطان دهانه رحم می تواند چالش های جدیدی را پیش روی شما و خانواده و دوستانتان قرار دهد.

  • شما ممکن است نگرانی های زیادی راجع به تاثیر سرطان بروی تواناییتان در داشتن یک زندگی عادی داشته باشید، یعنی مراقبت از خانه و خانواده، نگهداشتن شغلتان و ادامه دادن به روابط دوستانه و فعالیت هایی که از آن لذت می برید.
  • بسیاری از افراد احساس نگرانی و افسردگی می کنند. برخی حس عصبانیت و ترس می کنند، و برخی احساس درماندگی و شکست.
    صحبت کردن درباره احساسات و نگرانی ها می تواند به بیماران مبتلا کمک شایان توجهی کند.
  • دوستان و اعضای خانواده می توانند حامی خوبی برای شما باشند. تا وقتی شاهد نحوه کنار آمدن شما با بیماریتان نباشند ممکن است درباره کمک به شما تردید داشته باشند. اگر می خواهید درباره نگرانی هایتان صحبت کنید به آنها امکان دانستن این موضوع را بدهید.
  • برخی افراد ترجیح می دهند بارِ بیماری را بر دوش عزیزانشان قرار ندهند یا در صورت لزوم با یک کارشناس بی طرف صحبت کنند. در صورت بحث درباره احساسات و نگرانی هایتان راجع به سرطان می توانید از یک مدد کار اجتماعی، مشاور یا عضو کلیسا کمک بگیرید. متخصص زنان شما می تواند فرد مناسب را به شما معرفی کند.
  • مبتلایان به سرطان در صورت صحبت با دیگر افراد مبتلا، می توانند کمک قابل توجهی به خود کنند. صحبت درباره نگرانی هایتان با افرادی که نگرانی های مشابه شما را دارند، می تواند بسیار اطمینان بخش باشد. گروه های حامی افراد سرطانی در مراکز درمانی حضور دارند.

بیشتر بخوانید:

تشخیص اسیدی یا قلیایی بودن رحم

سرطان تخمدان، علائم، پیشگیری و درمان