فیستول گوارشی / درمان فیستول گوارشی / تشخیص فیستول گوارشی

گوارشی ۱۱ تیر ۱۳۹۷

فیستول گوارشی / درمان فیستول گوارشی / تشخیص فیستول گوارشی / انواع فیستول گوارشی / عکس فیستول گوارشی / جراحی فیستول گوارشی / دارو فیستول گوارشی / دلایل بروز فیستول گوارشی

فیستول گوارشی با نشت اسید معده به خارج از معده و به دنبال آن بوجود آمدن اتصالی غیر طبیعی بین قسمتی از دستگاه گوارش و پوست یا عضوی از بدن، بروز پیدا می کند.

پزشکان به این عارضه فیستول روده ای یا فیستول انتروکوتانئوس نیز می گویند.

فیستول گوارشی بیماری مزمنی است که ممکن است درمان آن طولانی شود. مقاله حاضر سعی دارد به دلایل اصلی بروز این بیماری، روش های درمانی و پیامدهای فیستول گوارشی اشاره کند. پس با فارس ایندکس همراه شوید.

دلایل بروز فیستول گوارشی

فیستول گوارشی / درمان فیستول گوارشی / تشخیص فیستول گوارشی / انواع فیستول گوارشی / عکس فیستول گوارشی / جراحی فیستول گوارشی / دارو فیستول گوارشی / دلایل بروز فیستول گوارشی

بیماری فیستول گوارشی حدود 85 تا 90 درصد به عنوان عوارض عمل های جراحی بروز پیدا می کند.

بر اساس مطالعات انجام شده روی 1148 بیمار که تحت جراحی شکمی قرار گرفته بودند، 5.5 درصد بیماران پس از عمل جراحی به فیستول گوارشی مبتلا شدند.

اغلب بیماران در همان هفته اول بعد از عمل جراحی به فیستول گوارشی دچار شدند.

پزشک همواره بایستی درباره احتمال بروز فیستول گوارشی پس از جراحی شکمی با بیمار صحبت کند.

همچنین تشخیص زود هنگام هر کدام از علائم فیستول گوارشی می تواند در روند بهبود بیماری پیشرفت حاصل کند. سایر دلایل ایجاد کننده فیستول گوارشی عبارت اند از:

  • سابقه عکس برداری از ناحیه شکم
  • عفونت، مانند: دیورتیکولیت
  • بیماری های روده التهابی، مانند: بیماری کرون
  • وجود زخم در روده
  • آسیب فیزیکی به شکم
  • سرطان

فیستول گوارشی خود بخودی

در ۱۵ الی ۲۵ درصد موارد، فیستول بدون علت شناخته شده‌ای بوجود می‌آید.

این نوع شکل گیری، فیستول گوارشی خودبخودی نام دارد.

بیماری های التهابی روده همچون بیماری کرون، می‌توانند موجب تشکیل فیستول گوارشی شوند. به همین صورت ۴۰ درصد افرادی که بیماری کرون دارند، در همان دوره از زندگیشان دچار فیستول می‌شوند.

عفونت های روده همچون دیورتیکولیت و نارسایی عروقی (جریان خون ناکافی) علل دیگری هستند که موجب آن می‌شوند.

علائم فیستول گوارشی

حرکت مواد غذایی هضم شده در بدن فرد مبتلا به فیستول گوارشی به درستی صورت نمی گیرد. فیستول همچنین باعث نشت و کاهش مقدار مایعات در بدن می شود. علائم این بیماری عبارت اند از:

  • درد شکم
  • کمبود آب
  • اسهال
  • تب
  • سوء تغذیه
  • افزایش ضربان قلب
  • استفراغ

شرایط فرد مبتلا به فیستول گوارشی ممکن است شدت پیدا کند و به عفونت خونی دچار شود. در این وضعیت بدن فرد بیمار در واکنش به عفونت شدید به خودش حمله می کند. عفونت خونی سبب بروز علائمی مانند فشار خون، تب شدید، افزایش ضربان قلب و نارسایی ارگان های بدن می شود. در برخی از موارد حتی ممکن است موجب مرگ فرد شود. پزشکان فیستول گوارشی را به چهار نوع دسته بندی می کنند. هرنوع ممکن است علائم متفاوتی داشته باشد.

  • فیستول مرکب: در این نوع فیستول کانال های مختلفی ایجاد می شود و اندام های بیشتری را تحت تاثیر خود قرار می دهد.
  • فیستول خارجی: در این نوع فیستول قسمتی از دستگاه گوارش به پوست می چسبد.
  • فیستول زائده روده ای: در این نوع فیستول بخشی از روده به عضوی از بدن مانند مثانه می چسبد.
  • فیستول روده: در این نوع از فیستول بخشی از روده به بخش دیگر آن می چسبد.

فیستول گوارشی خارجی سبب ایجاد شکاف در پوست می شود؛ یعنی اسید معده و سایر محتویات آن از طریق شکاف ایجاد شده به بیرون ترشح می یابند. این حالت برای پوست بسیار خطرناک است.

تشخیص فیستول گوارشی

فیستول گوارشی / درمان فیستول گوارشی / تشخیص فیستول گوارشی / انواع فیستول گوارشی / عکس فیستول گوارشی / جراحی فیستول گوارشی / دارو فیستول گوارشی / دلایل بروز فیستول گوارشی

پزشک هنگام تشخیص بیماری فیستول گوارشی از شخص درباره سابقه پزشکی وی سوال می کند. چنانچه فرد قبلا تحت جراحی های خاصی مانند جراحی بیماری های زنانه قرار گرفته باشد در معرض خطر بیشتر ابتلا به فیستول قرار دارد.

همچنین پزشک درباره علائم دیگر بیماری مانند زمان بروز بیماری، موارد تسکین دهنده یا بدترکننده وضعیت بیماری سوال خواهد کرد.

در صورتی که پزشک به فیستول گوارشی مشکوک باشد جهت تایید بیماری آزمایشات مختلفی را تجویز می کند که عبارت اند از:

  • عکسبرداری با سی تی اسکن

    از سی تی اسکن برای تشخیص فیستول و اندازه آن استفاده می شود. این روش به جراح کمک می کند تا محل تخلیه و محل جراحی را تشخیص دهد.

  • رادیوگرافی

    در این روش، پزشک قبل از رادیولوژی باریوم را به صورت خوراکی یا تنقیه برای بیمار تجویز می کند. اگر باریوم سبب بروز ترشحات روده ای در بدن بیمار شود فرد دچار فیستول شده است.

  • فیستولوگرافی

    طی این آزمایش با تزریق یک نوع رنگ خاص به شکاف ایجاد شده روی پوست در اثر ترشحات، هر گونه انسداد در فیستول مشخص می شود.

  • اندوسکوپی

    استفاده از یک لوله نازک انعطاف پذیر به همراه دوربین برای مشاهده داخل بدن. این وسیله برای دیدن مشکلات ممکن در روده یا مسیر دستگاه گوارش استفاده می‌شود.

درمان فیستول گوارشی

فیستول گوارشی / درمان فیستول گوارشی / تشخیص فیستول گوارشی / انواع فیستول گوارشی / عکس فیستول گوارشی / جراحی فیستول گوارشی / دارو فیستول گوارشی / دلایل بروز فیستول گوارشی

درمان فیستول گوارشی به شدت و محل بروز آن بستگی دارد.

فیستول هایی که کوچک هستند و عفونی نشده اند اغلب به طور خود به خود درمان می شوند.

درمان فیستولی که در روده بزرگ ایجاد شده است 30 تا 40 روز و فیستول موجود در روده باریک 40 تا 50 روز طول می کشد.

همچنین پزشکان فیستول را به دو نوع تقسیم می کنند: فیستول با خروجی زیاد و فیستول با خروجی کم.

مقدار ترشح اسید معده در فیستول با خرجی زیاد بیش از 500 میلی لیتر و در فیستول با خروجی کم، کمتر خواهد  بود. هر چه میزان ترشح اسید معده از فیستول بیشتر باشد، مقدار وخامت آن نیز بیشتر می شود. زیرا اسید معده سبب عفونت پوست یا اندام هایی که به آن آغشته شده اند می شود.

جراحی فیستول گوارشی

معمولا پزشک با مشاهده عفونت خونی در بیمار جراحی را به منظور ترمیم محل نشتی توصیه می کند.

این جراحی ممکن است شامل تخلیه خاص، سیستم های درمانی فشار منفی و یا روش های درمانی دیگر جهت تخلیه در هنگام التیام فیستول باشد.

در روند درمان فشار منفی جهت افزایش جریان خون یک بخش و کمک به تخلیه مایع اضافی از خلاء استفاده می کنند. گاهی اوقات جراح بوسیله روش های آندوسکوپی محل های دارای نشتی را ترمیم می کند.

در این روش دستگاه آندوسکوپی را از طریق مقعد وارد ناحیه شکمی می کنند. ممکن است از گیره یا چسب برای بستن محل نشتی فیستول استفاده کنند.

اگرچه این روش از جراحی حالت تهاجمی کمتری دارد اما دسترسی به  تمام فیستول ها از این طریق امکان پذیر نمی باشد.

دارو برای فیستول گوارشی

وجود غذا در روده موجب ترشح اضافی اسید معده و عدم دریافت مواد مغذی کافی توسط فرد می شود.

فقدان مواد مغذی در بدن سبب دشوار شدن روند درمانی بیمار خواهد شد. بنابراین پزشک اغلب در کنار عمل جراحی، مواد مغذی جایگزین را برای بیمار تجویز می کند.

برای مثال، ممکن است از تغذیه وریدی ( TPN) استفاده شود که بر اساس آن بیمار از طریق رگ مرکزی تغذیه می کند.

همچنین ممکن است پزشک به منظور کاهش ترشح اسید معده و بزاق و در نتیجه کاهش مایع در روده دارو تجویز کند که عبارت اند از:

  • گلیکوپیرولات یا اسکوپولامین برای کاهش ترشح بزاق
  • داروهای مهار کننده پمپ پروتون مانند: امپرازول برای کاهش ترشح اسید معده
  • آنتاگونیست های گیرنده H2 مانند: فاموتیدین یا رانیتیدین برای کاهش اسید معده
  • داروهای ضد اسهال مانند: لوپرامید یا کدئین فسفات

گاهی اوقات پزشک داروهایی را تجویز می کند که تشابه شیمیایی با هورمون سموتوستاتین دارند مانند: آکتروتاید و لانروتاید.

این هورمون موجب کاهش قابل توجه ترشحات روده ای و به دنبال آن کمک به بهبود فیستول می شود.

علی رغم اینکه این داروها برای همه بیماران مناسب نمی باشند اما در برخی از افراد سبب کاهش علائم فیستول، بدون بروز عوارض جانبی شوند.

 

عوارض فیستول گوارشی

فیستول گوارشی ممکن است سبب بروز عوارض مختلفی شود که عبارت اند از:

  • عفونت
  • سوء تغذیه
  • عدم تعادل الکترولیتی
  • کند شدن روند بهبود زخم

حدود 25 درصد فیستول ها طی 30 تا 40 روز بواسطه تغذیه و مدیریت درمانی درست بهبود می یابند. هرچند، میزان مرگ میر ناشی از فیستول گوارشی بیش از 40 درصد می باشد. به این ترتیب افراد مبتلا به این بیماری بایستی فورا مراحل درمانی آن را طی کنند.

 

کلام آخر

فیستول گوارشی یک بیماری جدی است که ممکن است به طور خود به خود بهبود پیدا کند اما در برخی از مواقع نیاز به درمان دارد.

در صورت ابتلا به فیستول، بهتر شدن وضعیت آن ممکن است طول بکشد.

با این حال بیشتر افراد مبتلا به این بیماری قادر هستند با استفاده از دارو و مدیریت تغذیه محل آسیب دیده را درمان کنند.