سردرد / انواع سردرد / تشخیص سردرد خطرناک / درمان خانگی سردرد

فوریت های پزشکی ۱۲ اردیبهشت ۱۳۹۷

سردرد / انواع سردرد / تشخیص سردرد خطرناک / درمان خانگی سردرد

سردرد و انواع آن

سردرد: (سردرد به انگلیسی: headache) گاهی اوقات به نظر می رسد هیچ چیز بدتر از وجود یک سردرد شدید با احساس تپش، انفجار و فشار در سر نیست.

سردرد بدون شک مشکلی بسیار گسترده است.

از هر 10 مورد سردرد 9 مورد آن ناشی از انقباضات عضلانی است که سردرد تنشی نامیده می شود. این سردردها عموما در پی خستگی یا تنش عصبی آغاز می شوند.

این سردرد معمولا در عصر اتفاق می افتد و مانند آن است که کشی را به سفتی بر روی سر بسته باشند.

میگرن هم از سردردهای تقریبا شایع محسوب می شود.

این نوع سردرد معمولا در صبح با دردی شدید در یک سوی سر و یا در زیر چشمان آغاز می شود. این درد ممکن است برای چندین ساعت و حتی تا سه روز ادامه یابد.

میگرن می تواند موجب تهوع، استفراغ و حساسیت نسبت به نور شود.

نوع سردرد دیگر سردرد خوشه ای بوده که در مردان شایع تر است.

این سردرد فرساینده و همراه با درد و سوزش اطراف چشم است.

حملات سردرد خوشه ای ممکن است طی دو ساعت فروکش کنند و یک تا دو بار در روز به مدت یک ماه اتفاق بیفتند.

سپس برای حدود 6 ماه تا چند سال ناپدید شوند.

سردرد | انواع سردرد | سردرد خطرناک | درمان خانگی سردرد | انواع سردرد با تصویر

سردرد همچنین می تواند نشانه ای از سرماخوردگی، آنفولانزا، فشار خون بالا، خونریزی مغزی، سکته و یا تومور مغزی، مننژیت، عفونت با کرم های نواری، آب سیاه (گلوکوم)، آبسه دندان، بیماری لایم و یا محرومیت از کافئین باشد. همینطور سردرد می تواند عارضه جانبی برخی از داروها باشد.

سردرد خطرناک

چه سردردهایی نگران‌کننده‌اند؟

  • سردرد‌هایی که بعد از سن ۵۰ سالگی به وجود می‌آیند
  • ایجاد یک تغییر اساسی در الگوی معمول سردردهای‌تان
  • یک مورد عجیب و شدید که می‌توانید آن را «بدترین سردرد عمرتان» بنامید
  • دردی که با حرکت یا سرفه تشدید می‌شود
  • سردردی که مدام بدتر می‌شود
  • تغییر در شخصیت یا عملکرد ذهنی
  • سردردهایی که با تب، گرفتگی گردن، گیجی، کاهش هوشیاری یا حافظه، نشانه‌های عصبی مثل تاری دید، اختلال در تکلم، ضعف، کرختی یا حمله‌های ناگهانی همراه باشند
  • سردردهایی که همراه با قرمزی و درد چشم اتفاق می‌افتند
  • سردردهای همراه با درد و فشار در ناحیه‌ی شقیقه
  • سردرد بعد از ضربه به سر
  • سردردهایی که مانع فعالیت‌های روزمره می‌شوند
  • سردردهای ناگهانی، خصوصا مواردی که شما را از خواب بیدار می‌کنند
  • سردرد در کسانی که سرطان یا مشکلات سیستم ایمنی بدن دارند

انواع سردرد

بیشتر از ۳۰۰ نوع سردرد شناسایی شده است. ولی فقط دلیل ۱۰ درصد از این سردردها مشخص شده‌ است. در این مقاله به برخی از شایع ترین سردردها اشاره می کنیم:

انواع سردرد با تصویر

انواع سردرد | انواع سردرد با تصویر


1. سردرد تنشی

سردرد تنشی چیست

بطور كلی سردرد تنشی درد خفیف تا متوسطی است كه در سر منتشر شده و اغلب دردی مانند درد، حین بستن هدبند دور سر را دارد.

سردرد تنشی (سردرد از نوع تنشی) رایج ترین سردرد بشمار میرود و هنوز علت آن بخوبی شناسایی نشده است.

جهت درمان سردرد تنشی درمان های مختلفی موجود است. اما مهمترین امر در این زمینه پرورش عادات سالم و یافتن راه درمانی موثر، بدون مصرف دارو یا مصرف داروی مناسب میباشد.

علائم سردرد تنشی

علائم و نشانه های سردرد تنشی به شرح زیر است:

  • درد خفیف اما رنج آور
  • احساس فشار در ناحیه پیشانی یا طرفین و پشت سر
  • حساسیت به لمس در ناحیه كاسه سر و عضلات شانه و گردن
  • سردرد تنشی به دو دسته اصلی اپیزودیك (دوره ای) و مزمن تقسیم میشود.

سردرد تنشی اپیزودیك (دوره ای)

این نوع سردرد ممكن است بین 30 دقیقه تا 1 هفته بطول بیانجامد. سردرد تنشی اپیزودیك بطور مكرر 15 روز در ماه و حداقل بمدت 3 ماه ادامه دارد.

سردرد تنشی مزمن

این نوع سردرد تنشی ساعت ها بطول می انجامد و ممكن است ادامه پیدا كند.

اگر سردردتان در طول یكماه 15 روز یا بیشتر ادامه یابد و حداقل 3 ماه بطول بیانجامد، سردردتان، سردرد تنشی مزمن تلقی خواهد شد.

سردرد تنشی در مقایسه با میگرن

تشخیص سردرد تنشی از میگرن امر دشواریست. بعلاوه، چنانچه فردی به سردرد تنشی اپیزودیك مكرر مبتلا باشد، احتمال میرود به میگرن نیز دچار باشد.
برخلاف برخی از انواع میگرن، سردرد تنشی معمولا با اختلالات بینایی، تهوع یا استفراغ همراه نمیباشد.

اگرچه فعالیت بدنی معمولا درد میگرن را تشدید میكند، اما در سردرد تنشی درد را وخیم نمیكند.

در سردرد تنشی ممكن است حساسیت به نور و صدا افزایش یابد، اما علائم رایجی در این بیماری محسوب نمیشوند.

برای سردرد تنشی چه زمانی به پزشک مراجعه کنید

چنانچه سردرد تنشی زندگی تان را مختل سازد، یا جهت رفع سردرد مجبور به مصرف دارو بیش از 2 بار در هفته هستید، حتما به پزشك مراجعه نمایید.
حتی درصورت داشتن سابقه در گذشته، شروع درد در ناحیه ای از سر و تغییر ناگهانی آن در نقطه دیگر به پزشك مراجعه كنید. گاهی اوقات ممكن است بدلیل وجود یك مشكل پزشكی جدی مانند تومور مغزی یا پارگی رگ های خونی مغز (آنوریسم) باشد.

زمان مراجعه به اورژانس

در صورت بروز هریك از موارد زیر فورا به اورژانس مراجعه نمایید:

  • سردرد شدید
  • سردرد همراه با تب، انقباض و سفتی گردن، گیجی، تشنج، دوبینی، ضعف، بیحسی یا مشكل تكلم
  • سردرد پس از وارد آمدن آسیب به سر، به خصوص در مواردی كه سردرد وخیم است

علل سردرد

علت اصلی سردرد تنشی شناخته شده نمیباشد. كارشناسان بر این باور بودند كه سردرد تنشی از انقباضات عضلانی در ناحیه صورت، گردن و كاسه سر نشات میگیرد و در نتیجه منجر به تشدید احساسات، تنش و استرس میگردد. اما تحقیقات نشان داده است كه انقباضات عضلانی علت این نوع سردرد نمیباشد.

تحقیقات نظری رایج در این زمینه، تشدید حساسیت به درد و امكان تشدید استرس در افراد مبتلا به سردرد تنشی را تایید میكند. شایع ترین نشانه در سردرد تنشی، افزایش حساسیت به لمس در عضلات میباشد كه ممكن است بدلیل دستگاه درد حساس باشد.

علت اصلی سردرد

شایع ترین علت گزارش شده درد سردرد های تنشی، استرس میباشد.

عوامل تشدیدکننده سردرد

عوامل تشدید كننده در سردرد تنشی عبارتند از:

– مونث بودن. مطالعات نشان داده است كه تقریبا 90% از زنان و 70% از مردان در طول عمر خود سردرد تنشی را تجربه میكنند.

– میانسال بودن. اگرچه افراد در هر سنی مستعد ابتلا به این مشكل مبتلا هستند اما بروز سردرد تنشی بیشتر در دهه چهارم عمر ظاهر میشود.

آزمایشات و تشخیص سردرد

چنانچه از سردرد رنج میبرید ممكن است پزشك از شما معاینات بدنی و عصبی بعمل آورد و سپس با توجه به مواردیكه در زیر آمده نوع و علت سردردتان را تعیین كند:

شرح كامل درد

شما میتوانید توسط شرح كاملی از بیماری خود به پزشكتان در تشخیص بیماری كمك كنید. شرح بیماری باید شامل موارد زیر باشد:

– ویژگی های درد (مداوم، موقتی، خفیف، شدید یا تیر كشنده)

– شدت درد

– محل درد

آزمایشات تصویربرداری سردرد

چنانچه سردردتان پیچیده وغیرعادی است، ممكن است پزشكتان جهت پی بردن به عوامل سردرد و یا وجود تومور آزمایشات تصویربرداری از مغز، شامل موارد زیر را توصیه نماید:

– توموگرافی كامپیوتری (CT). سی تی اسكن یك روش تصویربرداری تشخیصی با استفاده از یك سری اشعه ایكس میباشد كه امكان بررسی جامع از مغز را فراهم می آورد.

– تصویربرداری رزونانس مغناطیسی (MRI). اسكن MRI تركیبی از میدان مغناطیسی، امواج رادیویی و تكنولوژی كامپیوتری جهت تولید تصاویر واضح میباشد

درمان سردرد تنشی و دارو

برخی افراد مبتلا به سردرد تنشی بدون مراجعه به پزشك نسبت به خود درمانی مبادرت می ورزند. متاسفانه در واقع مصرف مكرر داروهای بدون نسخه منجربه تشدید سردردها میگردد.

انواع مختلفی از داروهای بدون نسخه و تجویز شده توسط پزشكان در دسترس میباشد:

– مسكن. معمولا داروهای بدون نسخه در خط اول درمان سردرد قرار دارند. این داروها عبارتند از آسپرین، ایبوپروفن و ناپروكسن. داروهای تجویز شده توسط پزشك شامل ناپروكسن، ایندومتاسین و كتورولاك میباشد.

– داروهای تركیبی. آسپرین یا استامینوفن یا هردو اغلب با كافئین تركیب میشوند. تركیب داروها اصولا تاثیر بیشتری نسبت به مصرف یك داروی انفرادی خواهد داشت.

– تریپتان ها و داروهای مخدر. هر دوی این داروها در تسكین درد افرادیكه هم به سردرد تنشی اپیزودیك و هم به میگرن دچار میشوند موثر است. داروهای آرامبخش و مسكن های مخدر اغلب بدلیل عوارض جانبی و خطر وابستگی به آنها، كمتر مورد استفاده قرار میگیرند.

داروهای پیشگیری از سردرد تنشی

در اغلب مواردیكه فرد به سردردهای مكرر و مزمن دچار است، ممكن است پزشك جهت كاهش شدت و دفعات حملات داروهایی را تجویز نماید. این داروهای پیشگیر به شرح زیر میباشند:

– داروهای ضد افسردگی

– داروهای ضد افسردگی سه حلقه ای

– داروهای ضد تشنج و شل كننده های عضلانی

شاید تنها چیزیكه جهت تسكین سردرد تنشی نیاز باشد استراحت كردن، استفاده از كیسه یخ یا یك حمام آب داغ طولانی باشد. بغیر از مصرف دارو، روش های مختلف و متعددی میتواند در كاهش شدت و دفعات سردرد كمك كند. در زیر به تعدادی از این روش ها اشاره شده است:

– كنترل سطح استرس

– استفاده از كیسه یخ یا آب گرم

– حفظ وضعیت صحیح بدن در حالت های مختلف

داروهای جایگزین

ممكن است درمان های غیر متعارف زیر نیز در كاهش سردردهای تنشی موثر باشد:

– طب سوزنی. این روش ممكن است بطور موقتی سردرد را تسكین دهد. گاهی پزشك جهت كاهش درد این پیشنهاد را میدهد. بهتر است این كار توسط یك پزشك طب سوزنی دارای مجوز انجام شود.

– ماساژ. این روش میتواند به كاهش تنش و استرس كمك كند. این روش بویژه برای تسكین ماهیچه های منقبض و حساس پشت سر، گردن و شانه موثر است.

– تنفس عمیق، بیوفیدبك و رفتار درمانی. در این روش درمانهای آرامش بخش متعددی جهت مقابله با سردرد تنشی موجود است.

پیشگیری از سردرد

علاوه بر ورزش منظم، تكنیك هایی مانند تمرین های بیوفیدبك و ریلكسیشن میتواند به كاهش استرس كمك كند. میتوانید در تكنیك های مدیریت استرس از داروهای موثری استفاده نمایید. علاوه بر این، سالم زندگی كردن در پیشگیری از سردرد بسیار مفید خواهد بود:

– خواب كافی نه بیش از حد

– استعمال نكردن سیگار

– بطور منظم تمرین كردن

– در وعده های متعادل بطور منظم غذا خوردن

– نوشیدن مقدار زیاد آب

– مصرف نكردن الكل، كافئین و شكر

 


همچنین بخوانید:

سردرد / انواع سردرد / تشخیص سردرد خطرناک / درمان خانگی سردرد


 

2. میگرن

میگرن

میگرن به میزان کمتری نسبت به سردرد تنشی اتفاق می‌افتد، ولی از آنها بسیار شدیدتر است.

این نوع سردردها در زنان دو سوم بیشتر از مردان رواج دارد ولی اگر جزو ۶ تا ۸ درصد مردانی باشید که به این بیماری دچار هستند، این موضوع تسلی خاطر زیادی برای شما نیست؛ از آنجا که تحقیقی در دانشگاه هاروارد بر روی ۲۰۰۸۴ مرد بالغ در سنین ۴۰ تا ۸۴ سال نشان داده است که میگرن در مردان خطر حمله‌ی قلبی را ۴۲ درصد افزایش می‌دهد. پس مردانی که میگرن دارند، لازم است این موضوع را کاملا جدی بگیرند.

عصب‌شناسان معتقد هستند که میگرن بر اثر تغییراتی در جریان خون مغز و فعالیت سلول‌های عصبی به وجود می‌آید. ۷۰ درصد مبتلایان به میگرن، حداقل یک فامیل درجه یک دارند که مبتلا به این بیماری باشد، پس می‌توان گفت عوامل ژنتیکی نقش مهمی در بروز این بیماری دارند.

محرک‌ های میگرن

با وجود این که میگرن ممکن است ناگهانی و بدون اخطار قبلی رخ دهد، ولی بیشتر مواقع بر اثر تحریک یک عامل خارجی شروع می‌شود.

محرک‌های میگرن در افراد مختلف متفاوت‌اند ولی برای یک بیمار میگرنی معمولا محرک‌های ثابتی وجود دارد که در طول عمر او تغییر نمی‌کنند. در اینجا به چند مورد از معمول‌ترین محرک‌های میگرن اشاره می‌کنیم.

عمده‌ترین محرک‌های میگرن در انسان:

  • تغییر آب‌‌وهوا
  • افزایش رطوبت یا گرما
  • کم‌ خوابی یا خواب زیادی
  • خستگی بیش از حد یا کوفتگی
  • فشار عصبی
  • محرک‌های حسی
  • نور شدید یا چشمک‌زن
  • صداهای بلند
  • بوی شدید
  • محرک‌های تغذیه‌ای
  • نخوردن یک وعده‌ی غذایی
  • مصرف الکل، خصوصا شراب قرمز
  • شکلات
  • نیترات موجود در گوشت یا ماهی دودی
  • پنیر مانده
  • افزایش یا کاهش مصرف کافئین
  • مونو سدیم گلوتامات (MSG) که معمولا در غذاهای آماده وجود دارد

علائم میگرن

میگرن معمولا شب‌ها و یا در خواب شروع می‌شود.

در بعضی افراد بعد از حملات سردرد، کوفتگی، افسردگی، سستی و یا بی‌ قراری و کج‌ خلقی تا ساعت‌ها ادامه می‌یابد.

از آنجا که نشانه‌های میگرن بسیار متنوع هستند، حداقل نیمی از مبتلایان میگرن فکر می‌کنند سردردشان سینوسی یا تنشی است.

حدود ۲۰ درصد از حملات میگرن با یک یا چند نشانه به نام آورا (aura) شروع می‌شود.

اختلالات بینایی از همه رایج‌تر هستند. این نشانه‌ها ممکن است هاله‌بینی، دیدن جرقه یا نورهای چشمک‌زن، خطوط نورانی موّاج یا حتی نابینایی موقت باشد.

آورا ممکن است باعث بی‌حسی یا مورمور شدن در یک طرف بدن، خصوصا دست یا صورت شود. بعضی بیماران بدون بروز سردرد دچار نشانه‌های آورا می‌شوند. این افراد معمولا فکر می‌کنند دارند دچار سکته‌ مغزی می‌شوند، نه میگرن.

بیشتر حملات میگرن بدون بروز آورا رخ می‌دهند. معمولا درد از یک طرف سر، اغلب اوقات اطراف چشم یا شقیقه شروع و به سمت عقب سر پخش می‌شود. درد میگرن اغلب شدید است و بیماران آن را به صورت ضربان یا تپش توصیف کرده‌اند.

تهوع در این بیماران معمول است و بسیاری از آنها دچار آبریزش چشم و آبریزش بینی یا گرفتگی می‌شوند.

اگر این نشانه‌ها خیلی برجسته باشند ممکن است به اشتباه سردرد سینوسی تشخیص داده شوند.

اگر سردرد میگرنی به طور مناسب درمان نشوند ۴ تا ۲۴ ساعت طول می‌کشند.

وقتی صحبت از تحمل درد میگرن است، حتی ۴ ساعت زمان زیادی است و به همین دلیل است که درمان هر چه زودتر آن اهمیت زیادی دارد.

درمان میگرن

اگر میگرن را در مراحل اولیه تشخیص دهید می‌‌توانید با مسکن‌های معمول و بدون نیاز به نسخه آنها را درمان کنید.

استامینوفن، آسپیرین، ایبوپروفن، ناپروکسین و در مجموع مسّکن‌ها همراه با کافئین اگر در ابتدای حمله به اندازه‌ی کافی مصرف شوند مؤثر هستند.

مصرف داروی ضد تهوع متوکلوپرامید (metoclopramide) می‌تواند تأثیر داروهای ضدالتهاب بدون استروئید را افزایش دهد.

وقتی احتیاج به تجویز نسخه‌های پزشکی باشد معمولا پزشکان به سراغ تریپتان‌ها می‌روند که به صورت قرص، اسپری بینی یا آمپول‌هایی که خود بیمار می‌تواند به خودش تزریق کند قابل تهیه است. سوماتریپتان (sumatriptan) زولمی‌ تریپتان (zolmitriptan) و ریزاتریپتان (rizatriptan) نمونه‌هایی از تریپتان‌ ها هستند.

در ۷۰ درصد بیماران، تریپتان‌ ها به مدت دو ساعت درد را آرام می‌کنند. هرچه زودتر دارو مصرف شود،

تأثیر بهتری دارد. بعضی بیماران لازم است بعد از ۱۲ تا ۲۴ ساعت یک دوز دیگر از این دارو مصرف کنند. ا

ز آنجا که تریپتان‌ها علاوه بر جریان خون مغز، بر جریان خون به قلب هم تأثیر می‌گذارند افراد مبتلا به بیماری‌های مربوط به رگ‌های کرونری (coronary) یا دیگر بیماری‌‌ های قلبی جدی، نباید تریپتان مصرف کنند. همچنین مصرف این دارو برای بیمارانی که داروهای ضد افسردگی از خانواده‌ی SSRI مصرف می‌کنند، ممنوع است.

بعضی‌ها هنوز هم از داروهای قدیمی‌تر میگرن مثل ارگوت (ergot) یا ترکیباتی شامل اسید باربیتوریک استفاده می‌کنند.

بقیه ممکن است به داروهای ضد تهوع، تجویز مسکّن‌های قوی‌تر یا یک کورتیکواستروئید مثل دگزامتازون (dexamethasone) روی آورند.

با پزشک‌تان مشورت کنید تا ببینید کدام روش درمان برای شما مناسب‌تر است. یادتان باشد که مصرف بیش از حد دارو می‌تواند باعث برگشتن سردرد و ایجاد چرخه‌های غیر طبیعی سردرد و مصرف دارو شود. پ

س اگر بیش از دو یا سه بار در هفته به مصرف دارو احتیاج پیدا می‌کنید، درمان پیش‌گیرانه را امتحان کنید.

پیش‌گیری از میگرن

بعضی‌ها به سادگی با خودداری از محرک‌های میگرن، از حملات میگرن جلوگیری می‌کنند.

کسانی که فقط گاهی دچار این سردردها می‌شوند با درمان فوری به خوبی کنار می‌آیند. اما کسانی که دائما دچار حمله می‌شوند از دارو‌های پیشگیری استفاده می‌کنند.

داروهایی که معمولا تجویز می‌شوند مسدودکننده‌های بتا (مثل پروپرانولول، آتنولول و متوپرولول)، بعضی داروهای ضد افسردگی خاص و داروهای ضد حمله‌ ناگهانی (مثل دیوال‌پروکس، توپیرامات و گاباپنتین) هستند. در موارد خیلی سخت بهتر است به متخصص سردرد مراجعه شود.

 


3. سردرد خوشه‌ ای

سردرد خوشه ای چیست

این نوع از سردرد در بازه های زمانی مشخصی مجددا برو زمیکند و به همین دلیل چنین نامی داردو یکی از درناک ترین انواع سردرد هااست. این سردرد معمولا در نیمه های شب اغاز شده و شما را با درد وحشتناکی حول و یا درون یک چشم بیدار میکند.

طول مدت حملات سردردی و یا دورانهای خوشه ای ممکن است از یک هفته تا یک ماه متفاوت باشدو پس از آن هم دوره بهبود بیماری اغاز میگردد که در آن سردرد به کلی متوقف میشودو ممکن است چند ماه تا چند سال این سردرد ها در این دوره عود نکنند.

این بیماری نادر بوده و خطرناک نیست و درمانها میتوانند حملات این بیماری را کوتاه تر و خفیف تر نمایند. ا زدارو درمانی هم به منظور کاهش تعداد سردرد های خوشه ای استفاده میشود.

علائم سردرد خوشه ای

این بیماری به طور ناگهانی و بدون هشدار های قلبی بروز میکند و نشانه های آن عبارتند از:

• درد شدید به خصوص در ناحیه اطراف چشم که به دیگر اعضای بدن منتشر میشود مانند صورت، سر، گردن و شانه ها.
• درد یک طرف بدن
• بی قراری
• قرمزی چشم در سمت دردناک
• گرفتگی و یا آبریزش بینی در سمتی از بینی که درد دارد
• تعریق و رنگ پریدگی صورت
• تورم ناحیه دور چشم در منطقه دردناک
• افتادگی پلک
• خروج بیش از اندازه اشک

درد این بیماری معمولا با صفاتی همچون سوزاننده، تیز و عمیق توصیف میشود. افراد مبتلا به این نوع از سردرد، درد آن را همانند فرو رفتن یک سیخ داغ در چشمانشان و یا بیرون کشیدن چشم از حدقه آن توصیف میکنند.

این افراد تحریک پذیر میشوند و ممکن است در طی حملات کمی آرام شوندو برعکس افراد مبتلا به میگرن نمیتوانند در طی حملات بخوابند زیرا درد آنها بیشتر میشود.

تعدادی از علائم شبه میگرن همانند تهوع، حساسیت به نور و صدا میتواند افراد مبتلا به سردرد های خوشه ای را هم دچار کند.

ویژگی های دوران حملات

این حملات معمولا بین 6 تا 12 هفته ادامه می یابندو زمان آغاز و مدت تداوم انها در هر دوره یکسان است. مثلا ممکن است این سردرد ها در هر فصل رخ میدهند مانند هر بهار و یا پاییز.

بیشتر افراد به سردرد های اپیزودیک مبتلا هستند که مدت آنها از یک هفته تا یک سال متفاوت میباشد و پس از آن دوران بهبودی آغاز میگردد که حداقل 12 ماه پیش از آغاز حملات بعدی طول میکشد.

انواع مزمن این سردرد میتوانند بیش از یک سال طول بکشند یا انواع بدون درد آن کمتر از یک ماه طول میکشند.

در طی دوران حملات سردرد:

• سردرد هر روز بروز میکند و ممکن است تا چند بار در روز هم اتفاق بیفتد.
• یک حمله از یک ربع تا 3 ساعت میتواند طول بکشد
• حملات در ساعاتهای معینی در یک روز بروز میکنند
• بیشتر حملات در شب آغاز میشوند، یک تا دو ساعت پس از رفتن به رختخواب
این درد به صورت ناگهای آغاز شده و تمام میشود و شدت آن به سرعت کم میشود و بیشتر افراد پس از حملات دردی را حس نمیکنند ولی خسته هستند.

چه زمانی به پزشک مراجعه کنید

در صورتی که به تازگی به این بیماری مبتلا شده اید، پزشک خود را ملاقات نمایید تا در خصوص درمانهای ممکن با وی مشورت کنید و دیگر اختلالات را بشناسید.

معمولا سردرد های شدید به دلیل یک بیماری بنیادی بروز میکنند ولی خود این سردرد ها نشان دهنده اختلالات دیگر هستند مانند تومور مغزی و یا پارگی یک رگ خونی.

در صورتی که شما مبتلا به سردرد هستید و روند آن تغییر میکند و یا به طور ناگهانی عوض میشود، حتما به پزشک مراجعه نمایید.

در صورت بروز هر یک از این علائم به اورژانس مراجعه نمایید:

• سردرد های ناگهانی وشدید
• سردرد هایی که با تهوع و گرفتگی گردن ، گیجی ذهنی ، حمله ، بی حسی و یا مشکلات گفتاری همراهند که میتوانند نشانه ای از مشکلات مانند سکته، مننژیت، ورم مغزی و یا تمور مغزی باشند.
• سردرد پس از ضربه به سر حتی اگر خفیف باشد و در طی زمان بیشتر شود.
• سردرد ناگهانی و شدیدی که هیچ گاه تجربه نکرده اید.
• سردردی که روند متغیری دارد و در طی زمان وخیم میشود

علل سردرد خوشه ای

دلیل اصلی بروز این بیماری ناشناخته است ولی به نظر میرسد که اختلالات عملکردی هیپوتالاموس نقش مهمی در این میان دارد. این بیماری در ساعتهای منظمی از روز بروز میکند و چرخه آن مطابق با اغاز فصل هاست. این حالت نشان میدهد که ساعت بیولوژیک بدن هم در این تنظیم دخیل است که در هیپوتالاموس قرار دارد و در مرکز مغز واقع است.

اختلالات هیپوتالاموس میتواند زمان بندی و طبیعت چرخه ای این نوع از سردرد ها را نشان دهد. سردرد های خوشه ای برعکس میگرن و سردرد های تنشی با محرک ها بدتر نمیشوند مانند غذاها، تغییرات هورمونی و استرس. تعدادی از افراد علائمی مشابه به میگرن مانند تهوع را قبل از آغاز حملات تجربه میکنند.

پس از آغاز حملات، مصرف الکل میتواند سردرد ها را دو بخشی کند و به همین دلیل باید از مصرف الکل در طی دوران حملات خودداری نمود. مصرف نیتروگلیسیرین به عنوان یک داروی قلب هم میتواند در بروز این بیماری موثر باشد.

عوامل تشدیدکننده سردرد خوشه ای

عوامل موثر در ابتلا به سردرد خوشه ای عبارتند از:
• سن: ابتلا به این بیماری در بین افراد 20 تا40 سال شایع تر است ولی ممکن است در هر سنی بروز کند.
• جنسیت: مردها بیشتر از زنان در معرض ابتلا به این نوع از سردرد هستند
• سیگار کشیدن: افراد سیگاری بیش از دیگران در معرض ابتلا به این بیماری هستند.
• مصرف الکل: اگر شما در خطر ابتلا به سردرد خوشه ای باشید، الکل احتمال بروز آن را افزایش میدهد.
• سابقه خانوادگی: اگر خانواده شما به این بیماری مبتلا بوده اند؛ احتمال ابتلای شما بیشتر خواهد شد.

پیامدهای سردرد

پیامدهای این بیماری به عوامل مختلفی وابسته هستند مانند سن، دلیل عفونت، شدت بیماری اولیه و مدت زمان بین آغاز بیماری تا درمان.
در بیشتر موارد افرادی که به نوع خفیف ورم مغزی مبتلا شده اند، در طی چندین هفته بهبود می یابند و پیامد های طولانی مدت نخواهند داشت.

پیامد های انواع شدید ورم مغزی

آسیب به مغز به دلیل تورم میتواند بر اثر موارد متفاوتی بوجود آید و بیشتر انواع حاد ورم مغزی به کما و مرگ می انجامند.
پیامد های دیگر که شدت متفاوتی دارند ممکن است ماهها ادامه یابند و یا دائمی شوند:
• خستگی دائمی
• ضعف و یا عدم همکاری عضلانی
• تغییرات شخصیتی
• اختلالات حافظه
• فلج
• اختلالات شنیداری و یا دیداری
• اختلالات گفتاری

 

آزمایشات و تشخیص سردرد خوشه ای

تشخیص این بیماری با توجه به ویژگیهای حملات مانند درد، موقعیت و شدت درد و دیگر علائم مرتبط صورت میگیرد
در صورتی که شما به سردرد های مزمن و یا عود کننده مبتلا باشید، پزشکتان با این روش ها سعی میکند تا نوع و دلیل سردرد را تشخیص دهد:

ارزیابی عصبی

در این روش نشانه های فیزیکی این سردرد تشخیص داده میشود. گاهی اوقات پلک چشم می افتد و یا مردمک چشم کوچکتر به نظر میرسد.

عکس برداری

در صورتی که شما مبتلا به سردرد های پیچیده و یا اختلالاتی در ارزیابی فیزیکی باشید، پزشکتان روش های دیگری را به کار میبرد تا دلایل بروز سردرد مانند تومور مغز و یا انوریسم مشخص شود مانند:
• سی تی اسکن: در این روش از مجموعه ای از پرتوهای ایکس به منظور گرفتن عکسهای مقطعی از مغز استفاده میشود.
• ام آر آی: در این روش از میدان های مغناطیسی قوی و امواج رادیویی به منظور گرفتن عکسهای دقیق از مغز و رگهای خونی استفاده میشود.

درمان سردرد خوشه ای و دارو

این بیماری قابل درمان نیست ولی هدف آن کاهش شدت درد و طول آن و پیشگیری از حملات بعدی است. درد این بیماری به طور ناگهانی آغاز میشود و ممکن است پس از مدت کوتاهی ناپدید شود و به همین دلیل ارزیابی و درمان آن دشوار است و به درمانهای سریع نیاز دارد. تعدادی از دارو های درمانی سریع میتوانند به سرعت درد را کاهش دهند. روش های ذیل بنا بر تحقیقات انجام شده به عنوان بهترین روش های درمانی سریع و پیشگیری کننده شناخته میشوند:

درمانهای کوتاه مدت سردرد خوشه ای

• اکسیژن: استنشاق 100 درصد اکسیژن از طریق یک ماسک در نرخ کمینه ی 12 لیتر بر دقیقه میتواند به میزان زیادی وضعیت بیمار را بهبود بخشد و تاثیرات این روش ارزان و موثر در طی 15 دقیقه بروز میکنند. ولی باید سیلندر اکسیژن و تنظیم کننده را با خود همراه ببرید و به همین دلیل کمی درمان سخت خواهد شد. از واحد های کوچک و متحرک هم میتوان استفاده نمود ولی برای عده ای باز هم غیرکاربردی است.
• تریپتن: نوع تزریقی سوماتریپتن که برای درمان میگرن به کار برده میشود، برای درمان این بیماری هم مناسب است. در طی ارزیابی پزشکی، تزریق انجام میگیرد و ممکن است تعدادی از افراد نوع استنشاقی آن را استفاده نمایند ولی تزریق برای بیشتر افراد موثر تر خاهد بود. در صورتی که شما به فشار خون بالا و یا بیماری های قلبی مبتلا هستید، نباید از این دارو مصرف کنید. نوع دیگر این دارو به نام زولمی تریپتن به صورت قرص و یا اسپری تجویز میشود. در صورتی که شما نتوانید از دیگر دارو های درمانی مصرف کنید ، این دارو تجویز میشود.
• آکتری اتاید: این دارو یک نسخه ترکیبی و تزریقی از هورمون سوماتوستاتین است که برای درمان این سردرد موثر میباشد.
• بیحس کننده های موضعی: حالت بی حسی ناشی از این دارو ها مانند لیدوکائین در تزریق از طریق بینی میتواند در درمان سردرد موثر باشد.
• دی هایدرو اورگاتومین: نوع درون وریدی این دارو میتواند علائم سردرد های خوشه ای تعدادی از افراد را کاهش دهد. نوع اشتنشاقی آن هم موجود میباشد که تاثیر آن در درمان هنوز مشخص نشده است.

روش های پیشگیری کننده:

این روش های درمانی در اغاز بیماری به کاربرده میشوند تا حملات سردرد را سرکوب نمایند. انتخاب داروی مصرفی با توجه به نظم و طول اپیزود های بیماری متفاوت است. با مشورت با پزشک میتوانید زمانی مصرف دارو را قطع کنید که اپیزود های بیماری پایان یافته باشد.
• مسدود کننده های کانالهای کلسیمی: وراپمیل اولین انتخاب برای پیشگیری از برو ز این سردرد هاست و با دارو های دیگر مصرف میشود ولی به منظور درمان سردرد خوشه ای مزمن باید مدت زیادی از این دارو استفاده نمود. اگرشما به تازگی به این نوع از سردرد مبتلا شده باشید و یا الگوی درد آن کوتاه مدت باشد، پزشکتان از دارو های کورتیکواستروئیدی استفاده میکند که گزینه کوتاه مدت خوبی هستند ولی عوارضی همانند دیابت، فشار خون و اب مروارید باعث میشوند تا گزینه بلند مدت مناسبی نباشند.
• لیتیوم کربنات: از این ماده برای درمان اختلال دو قطبی استفاده میشود و میتواند در پیشگیری از بروز این نوع از سردرد موثر باشد و این در حالی است که دیگر دارو های در این زمنیه موثر نباشند. عوارض جانبی آن عبارتند از: تومور، افزایش تشنگی و اسهال. پزشکتان ممکن است دوز مصرفی را به گونه ای تنظیم نماید تا بتواند عوارض آن را به حداقل برساند. در زمان مصرف این دارو، شما مورد ارزیابی خونی قرار میگیرید تا امکان بروز عوارض جدی تری همانند اسیب های کلیوی مشخص شود.
• انسداد اعصاب: تزریق یک ماده بی حسی به همراه کورتیکواستروئید حول عصب پس سری میتواند در بهبود این بیماری کمک نماید. میتوان تا زمانی که دارو های درمانی بلند مدت بر بیماری تاثیر میگذارند، از این روش استفاده نمود.
• ارگوتامین: که به صورت فرص تجویز میشود و باید زیر زبان گذاشته شود؛باید قبل از خواب مصرف گردد تا از بروز حملات شبانه جلوگیری نماید. دای هیدروارگوتامین تزریقی هم میتواند موثر باشد. در صورتی که این دارو ها در آغاز حملات مصرف گردند، میتوانند موثر باشند ولی نباید با دارو های دیگر همانند تریپتن استفاده شود و برای مصرف کوتاه مدت مناسب میباشند.
• ملاتونین: با توجه به مطالعات 10 میلی گرم از ملاتونین درهنگام غروب میتواند تناوب سردرد خوشه ای را کاهش دهد.
• دیگر دارو های ضد تشنج همانند دایولپروئکس و توپیرمیت بدین منظور به کاربرده میشوند.

جراحی

به ندرت پزشکان به بیمارن مبتلا به سردرد خوشه ای که بر اثر مصرف دارو های سریع الاثر بهبود نمی یابند و یا آنهایی که نمیتوانند عوارض جانبی دارو ها را تحمل نمایند، جراحی را پیشنهاد میکنند.
این جراحی میتواند به اعصاب مسئول درد آسیب برساند مانند عصب سه قلو که دور و پشت چشم ها قرار دارد. ولی نتایج بلند مدت این جراحی مشخص نشده است مانند ضعف عضلانی فک و یا فقدان حواس در بخش هایی از صورت و سر که به ندرت رخ میدهد.

داروهای جایگزین برای سردرد خوشه ای

از آنجایی که سردرد های خوشه ای بسیار دردناک میباشند، ممکن است شما بخواهید از روش های درمانی جایگزین استفاده نمایید. مطالعه ای بروی افرادی که از روش هایی مانند طب سوزنی، لمس درمانی، طب فشاری، کایروپراکتیک و هموپاتی را انجام دادند ، نشان میدهد که کمتر از 10 درصد آنان این روش ها را موثر میدانند.
تعدادی از روش های درمانی ارزش امتحان را دارند مثلا عصاره کودوزو، یک نمونه شراب در کشور های آ؛سیایی میتواند شدت و تناوب و طول این حملات را کاهش دهد ولی نمیتواند طول چرخه های عود کننده را کاهش دهد. ملاتونین هم در کاهش حملات شبانه موثر میباشد.

 

 


4. سردرد ورزشی

سردرد ورزشی چیست

سردرد های ورزشی در حین یا پس از ورزش های پر فشار و قدرتی اتفاق می افتند. برخی فعالیت های مربوط به سردرد های ورزشی عبارتند از دویدن، تنیس، شنا، وزنه برداری و قایقرانی.
پزشکان سردرد های ورزشی را به دو گروه تقسیم می کنند. سردرد های ورزشی ابتدایی معمولا بی خطر هستند و به هیچ مشکل نهانی مرتبط نشده و با دارو قابل پیشگیری هستند.
سردرد های ورزشی پیشرفته حاصل مشکلی نهان و عموما جدی در مغز مغز هستند- مانند خونریزی یا تومور- یا خارج مغز- مانند بیماری انسداد شاهرگ. سردرد ورزشی پیشرفته ممکن است به رسیدگی پزشکی فوری احتیاج داشته باشد.

علائم سردرد ورزشی

سردرد های ورزشی ابتدایی
این سردرد ها:
• معمولا باعث احساس کوبش می شوند
• در حین یا پس از ورزش های پرفشار اتفاق می افتند
• در بیشتر موارد هر دو طرف سر را تحت تاثیر قرار می دهند

سردرد های ورزشی پیشرفته:
این سردرد ها می توانند موجب بروز موارد زیر شوند:
• علائم مشابه سردرد های ابتدایی
• استفراغ
• بی هوشی
• دو بینی
• گرفتگی و خشک شدن گردن
سردرد های ورزشی ابتدایی عموما بین 5 دقیقه تا 48 ساعت به طول می انجامند در حالی که سردرد های پیشرفته حداقل یک روز و گاهی اوقات چندین روز طول می کشند.

 

علل سردرد

سردرد های ورزشی ابتدایی
علت دقیق سردرد های ورزشی ابتدایی نامشخص است. یک نظریه این است که ورزش های پرفشار موجب انبساط رگ های خونی داخل جمجمه می شوند.

سردرد های ورزشی پیشرفته
سردر های ورزشی ثانویه ناشی از مشکلات نهانی هیتند. از جمله:
• خونریزی در ناحیه ی بین مغز و ماده ی نازکی که مغز را می پوشاند.
• نابسامانی در وضعیت رگ های خونی منتهی به مغز
• تومور های سرطانی و غیر سرطانی
• انسداد جریان مایع درون نخاعی
• عفونت سینوس
• وجود ساختار غیر معمول در سر، گردن یا ستون فقرات

عوامل تشدیدکننده سردرد

چنانچه شرایط زیر را دارید در خطر بیشتری برای ابتلا ب سردرد های ورزشی قرار دارید:
• ورزش در آب گرم
• ورزش در ارتفاعات
• سابقه ی شخصی یا خانوادگی میگرن

 

آزمایشات و تشخیص سردرد

احتمال دستور انجام آزمایش تصویر وجود دارد، به خصوص اگر:
• سردردتان بیشتر از چند ساعت طول بکشد
• سردرد ناگهان و صاعقه ای رخ دهد
• بیشتر از 40 سال سن داشته باشید
• علائم و نشانه های دیگری مانند حالت تهوع، استفراغ یا اختلال دید داشته باشید.
در این موارد انواع گوناگون تصویربرداری می توانند به پزشک برای تشخیص خطرناک نبودن سردرد ورزشی یا نوع ناشی از ساختار نامعمول ، کمک کنند.
• ام آر آی. این آزمایش از میدان مغناطیسی و امواج رادیویی برای ایجاد تصویر از ساختار مغز استفاده می کند.
• سی تی. این آزمایش تصویری از رگ های خونی منتهی به مغز تشکیل می دهد.
• سی تی اسکن. سی تی اسکن از اشعه ی ایکس برای ایجاد تصویری از مغز استفاده می کند. این آزمایش خونریزی های تازه و جدید داخل یا دور مغز را نشان داده و معمولا زمانی استفاده می شود که سردرد کمتر از 48 ساعت طول کشیده باشد.
گاهی اوقات آسیب ستون فقراتی نیز احتیاج است، به خصوص از سردرد ناگهان اتفاق افتاده باشد و تصویر های مغزی تازه گرفته شده عادی باشند.

درمان سردرد و دارو

چنانچه هیچ مشکل ساختاری یا درون رگی علت سردرد ورزشی نباشد پزشک ممکن است تجویز دارو درمانی کند.
• اندومتاسین. یک داروی ضد التهاب که عموما تجویز می شود.
• پروپونالول. یک دارو فشار خون که برای جلو گیری از سردر ورزشی نیز استفاده می شود.
درمان های دیگر شامل ناپروکسن، فنلزین و ارگونوین نیز برای برخی افراد موثرند.
چنانچه سردرد ورزشی شما قابل پیشبینی باشد ممکن است بتوانید یک یا دو ساعت پیش از ورزش از دارو استفاده کنید، مانند مسابقه ی تنیس یا سعود به ارتفاع بالا. چنانچه سردرد ورزشی معمول و غیر قابل پیشبینی باشد ممکن است لازم شود هر روز از دارو استفاده کنید.

پیشگیری

احتمال وقوع سردرد های ورزشی در صورت گرما و رطوبت هوا یا بودن در ارتفاع بالا بیشتر است. اگر در معرض سردرد های ورزشی هستید بهتر در شرایط مذکور ورزش نکنید.
برخی افراد سردرد های ورزشی را تنها در حین انجام برخی فعالیت های خاص تجربه می کنند، بنابراین می توانند با پرهیز از انجام آن فعالیت ها از وقع سردرد جلوگیری نمایند. همچنین گرم کردن پیش از ورزش های پرفشار می تواند ار سردرد های ورزشی جلوگیری نماید.

 


5. سردرد ناشی از رابطه جنسی

سردرد ناشی از رابطه جنسی

سردرد های ناشی از رابطه و فعالیت جنسی به خصوص پس از ارگاسم اتفاق می افتد. ممکن است فرد احساس درد کوچکی در پشت سر کند که با افزایش هیجان جنسی افزایش می یابد. یا در موارد معمول تر ممکن است فرد دچار حمله ی ناگهانی و شدید سردرد لحظه ای پیش از ارگاسم یا در طول آن شود.
بیشتر سردرد های ناشی از رابطه ی جنسی نگران کننده نیستند. اما برخی می توانند علائم و نشانه ی مشکلی جدی مانند وجود مشکل در رگ هایی است که مغز را تغذیه می کنند.

علائم سردرد ناشی از رابطه جنسی

دو نوع سردرد ناشی از رابطه ی جنسی وجود دارد:
• درد کم در پشت سر و گردن که با افزایش هیجان جنسی افزیش می یابد
• سردرد شدید و ناگهانی کمی پیش یا در حین ارگاسم
در برخی افراد این دو نوع سردرد با هم ترکیب می شوند.
بیشتر سردرد های ناشی از رابطه ی جنسی دقایق زیادی طول می کشند. برخی دیگر نیز برای ساعت ها یا حتی دو یا سه روز به طول می انجامند.
بسیاری از افرادی که دچار سردرد ناشی از رابطه ی جنسی می شوند آن را برای بازه ای چند ماهه تجربه می کنند و بعد ممکن است بعد برای یک سال یا بیشتر دچار سردرد ناشی از رابطهی جنسی نشوند. تقریبا نیمی از سدرد های رابطه ی جنسی برای شش ماه رخ می دهند. برخی افراد نیز ممکن است تنها یک بار در زندگی آن را تجربه کنند.

علل سردرد

هر عمل جنسی که به ارگاسم ختم شود می تواند محرک سردرد جنسی باشد.
سردردهای جنسی آهسته آهسته یا ناگهانی می توانند بیماری های ابتدایی باشند که به وضعیتی نهان مربوط نباشند. سردرد های جنسی که ناگهانی می آیند عموما به موارد زیر مرتبط می شوند:
• وجود حباب در شاهرگ داخل مغز
• ارتباط غیر عادی بین شاهرگ و رگ های داخل مغز که داخل فضای پر شده با مایع ستون فقرات در و دور مغز خونریزی مس کند.
• خونریزی داخل دیوارهی شاهرگ متصل به مغز
• حمله
• بیماری شاهرگی شریانی
• استفاده دارو هایی از قبیل ضد بارداری
• التهاب برخی عفونت ها
سردرد های جنسی همراه با بیهوشی، استفراغ خشکی گردن و دیگر علائم عصبی و درد شدید که بیشتر از 24 ساعت ادامه پیدا می کنند بیشتر محتملند که به وضعیتی نهان مربوط باشند.

عوامل تشدیدکننده سردرد جنسی

سردرد های جنسی می تواند برای هرکس اتفاق بیفتد. اما عوامل خطر زای این سردرد ها عبارتند از:
• مذکر بودن. احتمال ابتلای مردان به این سردرد ها بیشتر است.
• سابقه ی میگرن. بودن در خطر میگرن احتمال ابتلا به سردردهای ناشی از رابطه ی جنسی را افزایش می دهد.

پیامدهای سردرد

گاهی اوقات می توان با توقف عمل جنسی پیش از اورگاسم از سردرد جنسی جلوگیری کرد. نقش منفعل داشتن در مقاربت نیز ممکن است کمک کند.

آزمایشات و تشخیص سردرد

تصویر برداری مغزی

احتمال دارد پزشک تجویز تصویر برداری مغزی کند.
• ام آر آی. ام آر آی می تواند به شناسایی هرگونه عامل زیرین کمک کند. حین آزمایش ام آر آی از یک میدان مغناطیسی و امواج رادیویی برای ایجاد تصویر بینا بخشی از ساخختار مغز استفاده می شود.
• سی تی. در برخی موارد به خصوص سردرد جنسی طی 48 یا 72 ساعت گذشته اتفاق افتاده باشد ممکن است از سی تی برای تصویر برداری مغزی استفاده کنند.
سی تی با استفاده از یونیت اشعه ی ایکس که به دور بدن می گردد و کامپیوتر تصویری بینا بخشی از سر و مغز دست می دهد.
• ام آر اِی و سی تی. این آزمایش ها برای تصویر برداری از مغز و زگ های مغزی و گردن استفاده می شوند.

آنژیوگرام

پزشک همچنین ممکن است دستور آنژیوگرام مغزی دهد، آزمایشی که می تواند شاهرگ های مغز و گردن را نشان دهد.
این عمل عبارت است از داخل کردن لوله ای نازک درون رگ خونی، معمولا از یک کشاله به شاهرگی در گردن. کنتراست مایع تزریق شده به اشعه ی ایکس کمک می کند تا تصویر شاهرگ های مغز و گردن را نشان دهد.

درمان سردرد و دارو

در برخی موارد سردرد ناشی از ارتباط جنسی ممکن است تکرار نشود. برخی سردرد های جنسی به سرعت بهبود پیدا می کنند، لذا درد پیش از مصرف مسکن از بین می رود.

داروهای پیشگیرنده

چنانچه سابقه ی سردرد جنسی دارید و هیچ علت نهانی وجود ندارد پزشک ممکن است مصرف مرتب داروهای پیشگیرنده را توصیه کند. اینها عبارتند از:
• دارو های روزانه. مسدود کننده های بتا برای نمونه propranolol یا metoprolol – که برای درمان فشار خون بالا، بیماری شاهرگی و میگرن استفاده می شوند – ممکن است روزانه برای پیشگیری از سردرد جنسی استقاده شوند. اینها درصورتی تجویز می شوند که فرد حملات طولانی مدت داشته باشد.
• دارو های موقت یا گاه گاهی. Indomethacin، ضد التهاب یا دارو های ضد میگرن می توانند یک ساعت پیش از اقدام به عمل جنسی مصرف شوند تا از سردرد جلوگیری کنند.

 


6. سردرد صاعقه ای

سردرد ساعقه ای چیست

سردرد های صاعقه ای همانطور که از اسمشان پیداست، حمله های سردرد بسیار ناگهانی هستند. درد این سردرد های شدید در اوجشان 60 ثانیه طول می کشد.
سردرد های صاعقه ای رایج نیستند اما می توانند هشداری از وجود وضعیتی مرگ آسا باشند- معمولا مربوط به خونریزی اطراف مغز می شوند. برای سردرد صاعقه ای سریعا مراقبت پزشکی اورژانسی لازم است.

علائم سردرد

سردرد های های صاعقه ای اسفبارند. علائمشان که شامل درد است عبارتند از:
• حمله ی شدید و ناگهانی
• تا 60 ثانیه به اوج می رسند
• می توانند همراه با حالت تهوع و استفراغ باشند
سردرد های صاعقه ای می توانند علائم و نشانه های دیگری نیز به همراه داشته باشند از جمله:
• تغییر وضعیت ذهنی
• تب
• تشنج
این علائم و نشانه های می توانند حاکی وجود وضعیتی نهان باشند.

علل سردرد

علت مشخصی برای سردرد های صاعقه ای وجود ندارد. در موارد دیگر علت ممکن است از وضعیت های مرگ بار دیگر باشد مانند:
• خونریزی بین مغز و غشاء پوشاننده ی ان
• پاره شدن رگ خونی در مغز
• پارگی در شاهرگی که خون مغز را تامین می کند
• نشتی مایع مغزی نخاعی- معمولا در ادامه ی پارگی غشاء دور عصب ستون فقرات
• مرگ بافت یا خونریزی در هیپوفیز
• خونمردگی در مغز
• زیادت فشار خون
• عفونت هایی مانند مننژیت یا ورم مغز
• حمله ی ایسکمیک

آزمایشات و تشخیص سردرد

آزمایشات زیر عموما برای شناسایی علت سردرد های صاعقه ای استفاده می شوند:
• سی تی اسکن. در سی تی اسکن برای ایجاد کردن تصاویر بینا بخشی و برش مانند از سر و مغز از اشعه ی ایکس استفاده می شود. کامپیوتر این تصاویر را با هم تلفیق می کند تا تصویر کاملی از مغز بسازد. گاهی اوقات از رنگ های پایه ید برای افزودن به تصویر استفاده می شود.
• ضربه نخاعی. پزشک مقدار کمی از مایع محاط مغز و ستون فقرات را بر می دارد. نمونه ی مایع مغزی نخاعی می تواند برای بررسی علائم خونریزی و عفونت مورد ازمایش قرار گیرد.
• ام آر آی. در برخی موارد این تصویر برداری ممکن است برای ارزیابی های بعدی انجام گیرد. برای ایجاد تصویر بینا بخشی از ساختار مغز از امواج رادیویی و محیط مغناطیسی استفاده می شود.
• آنژیوگرافی طنینی مغناطیسی. دستگاه های ام آر آی می توانند برای ایجاد نقشهی جریان خون داخل مغز در آزمایشی تحت عنوان آنژیوگرافی طنینی مغناطیسی مورد استفاده قرار گیرند.

 


7. سردرد ریباند

سردرد ریباند چیست

این نوع از سردرد به دلیل مصرف طولانی مدت و منظم دارو های درمانی سردرد بوجود می آید مانند میگرن. مسکن ها میتوانند سردرد های گاه و بیگاه را درمان نمایند ولی اگر بیش از دو روز در هفته از این مسکن ها استفاده کنید؛ممکن است به سردرد های ریباند مبتلا شوید.
این دارو ها در صورتی میتوانند منجر به بروز سردرد های ریباند شوند که شما مبتلا به اختلالات سردرد باشید و البته دارو های مصرفی برای موارد دیگر مانند آرتروز تاتیری بر بروز سردرد در افرادی که قبلا اختلالت سردرد نداشته اند، ندارد.
این سردرد ها با قطع دارو های مسکن آرام میشوند و مدیریت آنها در کوتاه مدت دشوار است ولی میتوانید در طی زمانی طولانی با مشورت پزشکتان آنها را درمان نمایید.

علائم سردرد

نشانه ها و علائم این بیماری با توجه به نوع سردرد های اصلی مورد درمان و دارو های مصرفی با هم متفاوت هستند. معمولا سردرد های ریباند این ویژگی ها را دارند:
• هر روز و یا تقریبا هر روز بروز میکنند و فرد را از خواب بیدار میکنند
• با مصرف دارو های مسکن بهبود می یابند ولی پس از قطع تاثیر دارو بازمیگردند.
دیگر علائم آن عبارتند از:
• تهوع
• بی قراری و دشواری در تمرکز
• مشکلات حافظه
• تحریک پذیری
• بی توجهی

 

علل سردرد

دلیل اصلی بروز این بیماری مصرف زیاد دارو های درمانی سردرد است و احتمال بروز آنها با توجه به داروی مصرفی متفاوت است و دارو های درمانی سردرد های حاد میتوانند به سردرد های ریباند منجر شوند. مانند:
• مسکن های ساده: آسپیرین و استامینوفن میتوانند باعث بروز سردرد شوند به خصوص اگر بیش از مقدار لازم مصرف گردند. ایبوپروفن و ناپروکسین با احتمال کمتری میتوانند به این بیماری منجر شوند.
• دارو های مسکن ترکیبی: دارو های درمانی که ترکیبی از کافئین، آسپیرین و استامینوفن هستند میتوانند باعث بروز سردرد های ریباند شوند. دارو های تجویزی مانند فیورینال که شامل بیوتالبیتال آرام بخش میباشند نیز در این گروه قرار میگیرند. مواد حاوی بیوتالبیتال به میزان زیادی میتوانند احتمال ابتلا به این نوع از سردرد را افزایش دهند بنابراین بهتر است از مصرف آنها خودداری نمایید و در صورت مصرف میتوانید 4 بار در ماه از آنها استفاده کنید.
• دارو های درمانی میگرن: دارو های درمان میگرن مانند ارگوتامین و تریپتین میتوانند باعث بروز سردرد های ریباند شوند. دی هیدرو ارگوتامین تاثیر کمتری در این سردرد ها دارد.
• مواد مخدر: مسکن هایی که از تریاک گرفته میشوند و یا ترکیبات آن همانند کودئین و استامینوفن را دارند در این دسته قرار میگیرند و به احتمال بالایی میتوانند امکان بروز سردرد های ریباند را افزایش دهند.
میزان مصرف روزانه کافئین موجود در سودا و یا قهوه و یا موارد دیگر هم میتواند خطر ابتلا به این بیماری را افزایش دهد. میتواند برچسب های روی این مواد غذایی را با دقت بخوانید تا از میزان کافئین مصرفی خود اطمینان یابید.

عوامل تشدیدکننده سردرد

عوامل موثر در ابتلا به سردرد ریباند عبارتند از:
• سابقه ابتلا به سردرد های مزمن: سابقه ابتلا به میگرن و یا انواع سردرد های تنشی و یا سایر انواع میتواند احتمال بروز سردرد های ریباند را افزایش دهد.
• مصرف مداوم دارو های درمانی سردرد: در صورتی که شما ترکیب دارو های مسکن و ارگوتامین و تریپتین به مدت بیش از 10 روز درماه استفاده کنید و یا از دارو های مسکن ساده به مدت بیش از 15 روز در ماه استفاده کنید، ممکن است به سردرد های ریباند مبتلا شوید به خصوص اگر این میزان مصرف تا سه ماه و یا بیشتر ادامه یابد.

آزمایشات و تشخیص سردرد

تشخیص این بیماری معمولا بر مبنای سابقه ابتلا به سردرد های مزمن و مصرف مداوم دارو های مسکن انجام میگیرد و به آزمایش نیاری نیست.

درمان سردرد و دارو

به منظور شکست چرخه های این نوع سردرد ، شما باید دارو های درمانی سردرد را کمتر مصرف کنید و با توجه به نوع داروی مصرفی، ممکن است، پزشکتان مصرف دارو را به طور ناگهانی قطع نماید و یا به تدریج میزان آن را کم کند.
زمانی که مصرف دارو های درمانی را قطع میکنید، ابتدا سردردتان بدتر میشود و سپس بهتر میشود و حتی ممکن است اعتیاد به دارو منجر به بروز سردرد های ریباند شود و علائمی همانند اضطراب، بی قراری، تهوع و استفراغ، بیخوابی و یا یبوست بروز کند. این علائم از 2 تا 10 روز ادامه می یابند ولی ممکن است تا چند هفته هم طول بکشند.
دکترتان نیز میتوان دارو های متفاوتی را به منظور کاهش درد و عوارض جانبی ناشی از ترک دارو تجویز نماید که به آن درمان مرحله گذار میگویند و شامل دارو های ضد تورم غیر استروئیدی ، کوریتیکواستروئید ها و یا دی هیدروارگوتامین است که درون وریدی میباشد.

بستری شدن در بیمارستان

گاهی اوقات پس از ترک مصرف دارو، بهتر است که در محیطی مناسب باشید و در این موارد بهتر است بستری شوید:
• نمیتوانید دارو را خودتان ترک کنید
• علائم دیگری همچون اضطراب و افسردگی دارید
• میزان یالایی از دارو های حاوی مواد مخدر و یا بیوتالبیتال مصرف میکنید
• سو مصرف مواد آرام بخش ، تریاک و یا مشتقات اسید باربیتوریک دارید.
• توسط خانواده به درستی پشتیبانی نمیشوید

دارو های پیشگیری کننده:

پس از انکه توانستید چرخه های این بیماری را بشکنید، میتوایند با کمک پزشکتان از بازگشت مجدد بیماری جلوگیری کنید و با راههای بهتری آن را مدیریت نمایید. . ممکن است در طی این دوران و یا بعد از آن پزشکتان این دارو ها را تجویز نماید:
• دارو های ضد افسردگی سه چرخه ای مانند امی تریپتیلین و یا نورتریپتیلین و یا دارو های ضد تشنج همانند دایولپورکس ، گاباپنتین و توپیرمیت
• یک مسدود کننده بتا همانند پروپرانول
• مسدود کننده راههای کلسیمی مانند وراپامیل
این دارو ها میتوانند بدون امکان بروز سردرد های ریباندی ، درد شما را کاهش دهند. در آینده و در صورت بروز درد مطابق با دستور پزشک داروهای خود را مصرف نمایید.
درمان رفتاری شناختی:  در این روش با شما صحبت میشود و شما می آمورید تا چگونه با سردرد تان کنار بیایید و در این دوره بر روی عادتهای سالم زندگی و یادداشت موارد مرتبط با سردرد کار میکنید.

داروهای جایگزین

روش های جایگزین درمان به بسیاری از مردم در جهت بهبود سردرد های ریباند کمک میکنند ولی هنوز میزان تاثیر تمام آنها بر این سردرد ها مشخص نشده است و به تحقیق بیشتری نیاز دارد.
• طب سوزنی: در این روش از سوزنهایی استفاده میشود تا سیستم عصبی مرکزی بتواند مسکن های طبیعی و دیگر مواد شیمیایی را آزاد نماید. شواهدی وجود دارند که نشان میدهند این روش در بهبود درد های این سردرد و دیگر شرایط عامل درد های مزمن موثر میباشد.
• بیوفیدبک: بیوفیدبک به فرد می آموزد که چگونه میتواند واکنش های بدن را کنترل کند و به همین روش درد کاهش می یابد. در طی این جلسات شما به دستگاهی وصل میشوید که شما را ارزیابی کرده و فیدبکی از واکنش های بدنتان تهیه میکندمانند فشار عضلانی، ضربان قلب ، فشار خون و سپس به شما آموزش داده میشود که چگونه میزان ضربان قلبتان را کاهش دهید و به طور کلی ریلکس شوید.

پیشگیری از سردرد

به منظور پیشگیری از این بیماری میتوانید:
• دارو های درمانی را مطابق با دستور پزشک مصرف نمایید.
• در صورتی که بیش از دو بار در هفته به دارو های درمانی سردرد نیاز دارید، با پزشکتان مشورت نمایید.
• از مصرف دارو های که حاوی مواد مخدر و یا بیوتالبیتال میباشند، خودداری نمایید.
• مسکن ها را کمتر از 15 روز درماه مصرف کنید
• مصرف تریپتین و یا دیگر ترکیبات دارویی مسکن ها را به 9 روز در ماه کاهش دهید.
میتوایند با حفاظت از خود امکان بروز این سردرد ها را کاهش دهید:
• از مصرف مواد غذایی محرک سردرد بپرهیزید: در صورتی که نمیدانید محرکهای سردرد کدامند، لیستی از مواد غذایی مصرفی خود تهیه نمایید تا الگو را بدست اورید.
• به میزان کافی بخوابید: سعی کنید هر روز هفته راس ساعت مشخصی بخوابید و بیدار شوید.
• وعده های غذایی خود را حذف نکنید: روز خود را با یک صبحانه سالم آغاز کنید و زمان صرف ناهار و شام را تغییر ندهید. به میزان کافی آب بنوشید.
• به طور منظم ورزش کنید: ورزش باعث میشود تا بدنتان موادشیمیایی ازاد کند که سیگنالهای درد به مغز را مسدود میکند و میتوانید با مشورت با پزشکتان یک ورزش متناسب را انتخاب نمایید مانند قدم زدن، شنا کردن و یا دوچرخه سواری. بهتر است که شروع آرامی داشته باشید تا آسیب نبینید.
• استرستان را کاهش دهید: برنامه ریزی منظمی داشته باشید و استرستان را کاهش دهید
• ریلکس کنید: میتوانید یوگا و یا مدیتیشن و یا تمرینات آرام بخش را انتخاب کنید. به موزیک گوش دهید و کتاب بخوانید و یا دوش آب گرم بگیرید.
• وزن خود را کاهش دهید: چاقی میتواند باعث بروز سردرد شود. میتوایند به پزشک تغذیه مراجعه نمایید.
• سیگار نکشید: سیگار میتواند باعث بروز سردرد شود و یا آن را وخیم تر کند میتوانید در خصوص نحوه ترک سییگار با پزشکتان مشورت کنید.

 


8. سردرد ستون فقراتی

سردرد ستون فقراتی چیست

سردرد ستون فقراتی در بیش از 40 درصد افرادی که تحت عمل های شیرنخاعی و بی حسی فقراتی قرار گرفته اند، ایجاد میشود. هر دو نوع عمل، به پارگی در عضو سختی که ستون فقرات را احاطه کرده است ، ستون فقرات پایینی ، مهره کمر و ریشه عصبی خارجی احتیاج دارند.
در هنگام ضربه به ستون فقرات، نمونه ای از مایع مغز نخاع، از ستون فقرات عبور میکند. در حین بی حسی ستون فقرات، دارویی به ستون فقرات شما تزریق شده تا عصب های پایین بدن شما را بی حس کند. اگر مایع مغز نخاع از یک پارگی کوچک به بیرون نفوذ کند، دچار سردرد ستون فقراتی خواهید شد.
بیشتر سردردهای ستون فقرات، (سردرد پارگی ستون فقرات هم شناخته میشود) بدون درمان و خود به خود بهبود پیدا میکنند. اگرچه سردرد های شدید، 24 ساعته و بیشتر به درمان نیاز دارند.

علائم سردرد

علائم سردرد ستون فقراتی شامل:
• رخوت، درد برنده که از وضعیت ملایم تا درد کشنده و غیرقابل تحمل متغیر است.
• دردی که به طور معمول در هنگام بلند شدن و ایستادن بدتر میشود و در حین دراز کشیدن و خوابیدن کاهش پیدا میکند
سردردهای ستون فقراتی معمولا با موارد زیر همراه هستند:
سرگیجه
• صدای زنگ در گوش (تینیتوس)
• حساسیت به نور (فوتوفوبیا)
• حالت تهوع
• گرفتگی گردن

علل سردرد

سردرد ستون فقراتی معمولا به علت، نفوذ مایع مغز نخاعی از یک پارگی در عضو سختی که ستون فقرات را احاطه کرده است، ایجاد میشود. این نفوذ و ترشح، فشاری که مایع مغز نخاع روی مغز و ستون فقرات ایجاد میکند را افزایش داده که همین امر موجب سردرد میشود.
سردرد ستون فقراتی معمولا 48 ساعت پس از عمل های ضربه به ستون فقرات و بی حسی فقرات ایجاد میشود.
برخی مواقع بی حسی اپیدورال، هم ممکن است موجب سردرد ستون فقراتی شود. اگرچه بی حسی اپیدورال درست بیرون عضو سختی که ستون فقرات را احاطه کرده است تزریق میشود، اما در صورتی که این عضو سخت به صورت سهوی پاره شده باشد، احتمال ایجاد سردرد ستون فقراتی وجود دارد.

عوامل تشدید سردرد

عامل های افزایش خطر سردرد ستون فقراتی:
• بین 18 تا 30 ساله بودن
• مونث بودن
• قرار گرفتن تحت عمل هایی که از سوزن های بزرگی استفاده میکنند یا پارگی های متعدد در عضوی که ستون فقرات را احاطه کرده است.
• کوچک جثه بودن

آزمایشات و تشخیص سردرد

پزشک راجع به سردرد شما سوالاتی خواهد پرسید و سپس شما را معاینه جسمانی خواهد کرد. مطمئن شوید که به عمل های اخیرتان(مخصوصا ضربه به ستون فقرات و بی حسی فقرات)اشاره خواهید کرد.
برخی مواقع؛پزشک، برای تشخیص دیگر علت های احتمالی سردرد، MRI تجویز خواهد کرد.
در حین این آزمایش، رشته های مغناطیسی، و امواج رادیویی تصاویری از مغز شما خواهند ساخت.

درمان و دارو سردرد

درمان سردرد ستون فقراتی با حتیاط انجام میگیرد. ممکن است پزشک برای شما، استراحت، مایعات، کافئین و مسکن های خوراکی تجویز کند. در صورتی که سردرد شما پس از 24 ساعت بهبود پیدا نکرد، ممکن است پزشک شما درمان های زیر را پیشنهاد دهد:

• لخته خون اپیدورال. تزریق مقدار کمی از خون در فضای خالی برای پوشاندن حفره پاره شده معمولا یک لخته برای پر کردن آن ایجاد میکند. و فشار عادی را به مایع ستون فقرات برمیگرداند، و بدین ترتیب سردرد را تسکین میدهد. این بهترین و معمول ترین راه درمان برای سردرد ستون فقراتی هستند که خود به خود بهتر نمیشوند.
• کافئین IV. که مستقیما به جریان خون شما هدایت میشود. کافئین به بهبود سردرد ستون فقراتی(معمولا پس از چند ساعت)کمک میکند. به این صورت که جریان خون در رگ های سر شما را تسریع میبخشد.

 


9. سردرد سرفه ای

سردرد سرفه ای چیست

سردرد های سرفه ای نوعی غیر معمول از سردرد هستند که در اثر سرفه یا دیگر انواع تنش ها- مانند عطسه، فین کردن، خندیدن، گریه کردن، آواز خواندن، دولا شدن یا تحرک روده – ایجاد می شوند.
پزشکان سردرد های سرفه ای را به دو گروه تقسیم می کنند. نوع ابتدائی آن که معمولا بی خطر بوده، در بازه های کوتاه اتفاق می افتد و خود به خود درمان می شوند. سردرد های سرفه ای پیشرفته که جدی تر هستند چرا که می توانند ناشی از مشکلی مغزی باشند. درمان سدرد های سرفه ای پیشرفته ممکن است به جراحی احتیاج داشته باشد.

علائم سردرد سرفه ای

سردرد های سرفه ای ابتدائی
• ناگهانی پس از سرفه یا تنش های دیگر ایجاد می شود
• عموما چند ثانیه یا چند دقیقه طول می کشد- برخی از آنها می توانند تا 2 ساعت طول بکشند
• موجب درد تیز، تیرکش و سوزناک می شوند
• معمولا هر دو طرف سر را تحت تاثیر قرار داده و در قسمت پشت سر بدترند
• ممکن است برای چند ساعت درد و تیرکشیدگی را به همراه داشته باشند

سردرد های سرفه ای پیشرفته

سردرد های سرفه ای پیشرفته معمولا علائمی مشابه نوع ابتدائی آن دارند هرچند فرد ممکن است موارد زیر را نیز تجربه کند:
• سردرد های طولانی تر
• گیجی
• عدم تعادل
• غش کردن

زمان مناسب مراجعه به پزشک

چنانچه بس از سرفه دچار سردرد ناگهانی می شوید با پزشک مشورت نمایید- به خصوص اگر این سردرد ها مکرر یا دردناک هستند یا مشکلات دیگری با علائم و نشانه های آن دارید، مانند عدم تعادل یا تاری دید یا دو بینی.

علل سردرد سرفه ای

سردرد های سرفه ای ابتدائی

علت سردرد های سرفه ای ابتدائی نامشخص است.

سردرد های سرفه ای پیشرفته

سردرد های سرفه ای پیشرفته ممکن است ناشی از موارد زیر باشند:
• یک نقص در شکل جمجمه
• نقص در مخچه، قسمتی از مغز که تعادل را کنترل می کند. این اتفاق زمانی می افتد که بخشی از مغز به زور به بخش باز و پایهی مغز فشار داده می شود، جایی که تنها باید ستون فقرات باشد.
برخی از این نقص ها به نام ناهنجاری های کایری معروفند.
• ضعف در یک رگ خونی در مغز
• تومور مغزی
• نشت خود به خودی مایع نخاعی

عوامل تشدید سردرد سرفه ای

سردرد های سرفه ای ابتدائی
عوامل تشدید سردرد های سرفه ای ابتدائی عبارتند از:
• سن. سردرد های سرفه ای ابتدائی معمولا افراد بالای 49 سال را تحت تاثیر قرار می دهند.
• جنسیت. مرد ها بیشتر در معرض سردرد های سرفه ای ابتدائی قرار دارند.

سردرد های سرفه ای پیشرفته
عوامل تشدید سردرد های سرفه ای پیشرفته عبارتند از:
• سن کمتر از 40 سال داشتن

آزمایشات و تشخیص سردرد سرفه ای

پزشک ممکن است دستور تصویر برداری هایی از جمله ام آر آی یا سی تی را دهد، تا از دلیل سرد درد اگاه شود.
• ام آر آی. این آزمایش از میدان مغناطیسی و امواج رادیویی برای ایجاد تصویر از ساختار مغز استفاده می کند، تا هر مشکلی که احتمالا موجب سردرد شده است را شناسایی کند.
• سی تی اسکن. این تصویر برداری ها از یک کامپیوتر و از طریق تلفیق تصاویر اشعه ی ایکس که دور سر می گردد، برای ایجاد تصویر مغزی استفاده می کنند.

درمان سردرد سرفه ای

بسته به ابتدائی یا پیشرفته بودن سردرد سرفه ای درمان متفاوت است.

سردرد سرفه ای ابتدائی

چنانچه سابقه ی سردرد سرفه ای ابتدائی دارید پزشک ممکن است مصرف روزانه ی دارو را برای کاهش درد توصیه کند.
این دارو های پیشگیری عبارتند از:
• اندومتاسین. یک داروی ضد التهاب که عموما تجویز می شود.
• پروپونالول. یک دارو فشار خون که برای جلو گیری از سردرد ورزشی نیز استفاده می شود.
• آستازولامید. دارویی که میزان مایع نخاعی را کاهش می دهد که می تواند فشار روی جمجمه را کاهش دهد.
دیگر دارو های مورد مصرف برای سردرد های سرفه ای ابتدائی عبارتند از methysergide، naproxen، ergonovine، dihydroergotamine وریدی و phenelzine.
نمونه برداری از ستون فقرات به ندرت توصیه می شود. با این عمل پزشم مقدار کمی از مایع پوشاننده ی مغز و ستون فقرات را بر می دارد. این عمل به کاهش فشار داخل جمجمه که ممکن است عامل سردرد باشد، کمک می کند.

سردرد های سرفه ای پیشرفته

چنانچه سردرد سرفه ای پیشرفته دارید عموما برای حل مشکل درونی به جراحی نیاز است. دارو های پیشگیری معمولا به افرادی که سردرد سرفه ای پیشرفته دارند کمکی نمی کند. هرچند جواب گرفتن از دارو ها الزاما به معنی آن نیست که شما سردرد سرفه ای ابتدائی دارید.

پیشگیری از سردرد سرفه ای

پیشگیری محرک های سردرد های سرفه ای- چه سرفه باشد، عطسه یا فشار آمدن در توالت-ممکن است تعدادی از سردردها را کم کند. برخی راهکار های پیشگیری عبارتند از:
• درمان عفونت های ریوی مانند برونشیت
• پرهیز از دارو هایی که عوارض جانبی شان سرفه است
• انجام واکسن آنفوآنزا سالانه
• استفاده از روان کننده ها برای پرهیز از یبوست • کم کردن وزنه سنگین برداشتن یا خم شدن برای مدت طولانی

 


10. سردرد در اثر فشار خارجی

سردرد در اثر فشار خارجی چیست

سردردهای در اثر فشار خارجی هنگامی اتفاق می افتد که چیزی به طور مداوم روی پیشانی یا جمجمه شما فشار بیاورد.
این اتفاق بیشتر مواقع برای ورزشکارانی پیش می آید که از کلاه کاسکت، محافظ چشم یا هر دو برای ورزش کردن استفاده میکنند. سردرد های در اثر فشار خارجی برخی مواقع به نوعی از وسایل که موجب سردرد میشوند مانند “سردرد شنای زیرآبی” یا “سردرد کلاه فوتبال” هم نامیده میشوند.
علل دیگری که منجر به سردردهای فشار خارجی میگردند شامل استفاده از کلاه های تنگ و هدبند ها میگردد.
راه حل درمان این سردردها به سادگی علت آنهاست. به سادگی سربندی که روی سرگذاشته اید را بردارید.

علائم سردرد در اثر فشار خارجی

درد حاصل از سردرد فشار خارجی معمولا ملایم اما همراه با فشاری مداوم محسوب میشود و معمولا ناحیه ای که جسم خارجی روی سر فشار می آورد درد خواهد کرد.
تا زمانی که سربند بر سر جای خود است، سردرد شما به صورت تصاعدی بدتر خواهد شد.

زمان مناسب مراجعه به پزشک

برای این قبیل سردردها نیازی به ملاقات با پزشک نیست چرا که به محض برداشتن جسمی که روی سر فشار می آورد، سردرد خود به خود از بین رفته و بهبود پیدا خواهید کرد.
اگر پس از برداشتن سربند همچنان سردردتان ادامه داشت به دنبال مراقبت های پزشکی باشید.

علل سردرد

سردرد های در اثر فشار خارجی معمولا توسط هرگونه پوششی که روی سر فشار می آورد مانند کلاه های تنگ، کلاه کاسکت، سربند و عینک های محافظ ایجاد میشوند.

عوامل تشدیدکننده سردرد

سردردهای در اثر فشار خارجی میتواند برای هرشخصی که از سربند استفاده میکند، پیش بیاید.

پیامدهای مورد نظر

در صورتی که جسم فشار آورنده به مدتی طولانی روی سر باقی بماند، این سردرد ها میتوانند منجر به میگرن در برخی افراد شوند

درمان سردرد

برای پایان دادن به سردرد خود، سربندی که موجب فشار شده است را بردارید، به ندرت به درمان های دیگری نیاز است.
اگر سابقه میگرن دارید، پوشیدت سربندهای تنگ، میتواند موجب حمله میگرن شود و برای تسکین آن به داروهای میگرن احتیاج است.

پیشگیری از سردرد

برای پیشگیری از این قبیل سردردها، از پوشیدن سربندهای غیرضروری اجتناب کنید.
در صورتی که سربندهای محافظ مانند، سربندهای ورزشی و کلاه های ایمنی لازم و ضروری هستند، مطمئن شوید که به خوبی اندازه شما هستند و به دقت روی سر گذاشته شده اند.
برای پیدا کردن بهترین نوع و اندازه کلاه، انواع مختلفی را امتحان کنید.
همچنین، در صورت امکان، به صورت مکرر و موقتی، سربند را برای کاهش فشار از روی سر خود بردارید


11. سردرد کوکان

سردرد کودکان چیست

سردرد کودکان مشکل رایجی است که معمولا زیاد هم جدی نیست. مانند بزرگسالان، کودکان هم دچار انواع مختلف سردردها می شوند، مانند سردرد میگرنی و سردرد استرسی. به علاوه کودکان دچار سردرد مزمن روزانه نیز می شوند.
در برخی موارد سردردها به خاطر عفونت، استرس بالا و اضطراب و ضربات خفیف به سر بروز می کنند. به هرحال مهم است که به علائم سر درد کودک خود توجه کنید و اگر سردردها به طور مداوم بروز می کنند یا بدتر می شوند، با پزشک مشورت کنید. سردرد کودکان معمولا با داروهای موجود در بازار و تغییراتی در سبک زندگی بهبود می یابند.

علائم سردرد

کودکان به همان سردردهای بزرگسالان مبتلا می شوند، اما علائم آنها متفاوت است. به عنوان مثال درد میگرنی در کودکان ممکن است کمتر از 4 ساعت طول بکشد، در حالیکه در بزرگسالان حداقل 4 ساعت طول می کشد.
تفاوت ها در علائم تعیین نوع سر درد را در کودکان دشوار می سازد، به ویژه در کودکان کم سن و سال که توانایی توصیف علائم را ندارند. به طور کل برخی علائم تحت شرایط خاص بیشتر بروز می کنند.

میگرن

میگرن باعث بروز علائم زیر می شود:
• سردرد ضربان دار یا تپش دار
• دردی که با فعالیت بدتر می شود.
• حالت تهوع
• استفراغ
• درد شکم
• حساسیت شدید به نور
حتی نوزادان هم ممکن است به میگرن مبتلا شوند. کودکی که نمی تواند مشکل خود را بیان کند، گریه می کند و سر خود را به نشانه درد شدید نگه می دارد.

سر درد تنشی

سردرد تنشی باعث بروز موارد زیر می شود:
• سفتی فشار دهنده در عضلات سر یا گردن
• درد خفیف یا متوسط بدون ضربان در هر دو طرف سر
• دردی که با فعالیت های جسمی بدتر نمی شود.
• سردردی که با تهوع و استفراغ همراه نیست.
در این شرایط کودکان کم سن و سال به بازی های خود ادامه نمی دهند و بیشتر تمایل به خوابیدن دارند. سردرد تنشی ممکن است از 30 دقیقه تا چندین روز طول بکشد.

سردرد خوشه ای

این نوع سردرد در کودکان زیر 10 سال رایج نیست. سردرد خوشه ای دارای ویژگی های زیر است:
• این نوع سر درد در گروه های 5 تایی یا بیشتر رخ می دهد و ممکن است روز درمیان یک بار بروز کند یا 8 بار در یک روز اتفاق بیفتد.
• این نوع سردرد به شکل تیز در یک طرف سر رخ می دهد و کمتر از 3 ساعت طول می کشد.
• سر درد خوشه ای با ریزش اشک از چشم، آبریزش و احتقان بینی و بی قراری همراه است.

سردرد مزمن روزانه

در صورتیکه سردرد میگرنی یا تنشی بیشتر از 15 روز در ماه رخ دهند، پزشکان به آنها سردرد مزمن روزانه یا CDH می گویند. سردرد مزمن روزانه ممکن است براثر عفونت، ضربه جزئی به سر یا مصرف بیش از حد داروهای ضد درد بروز کند.

علل سردرد در کودکان

عواملی وجود دارند که باعث بروز سردرد در کودکان می شوند، این علائم عبارتند از:
• بیماری و عفونت. بیماری های رایج مانند سرماخوردگی، آنفلوآنزا، عفونت گوش و عفونت سینوسی برخی از رایج ترین علل سردرد در کودکان هستند. عفونت های جدی تر مانند مننژیت یا آنسفالیت نیز باعث بروز سردرد می شوند، اما معمولا با علائم دیگری مانند تب یا سفتی گردن همراه هستند.
• ضربه به سر. کبودی ها و ضربات باعث بروز سردرد می شوند. گرچه اکثر صدمات وارد شده به سر خفیف هستند، اما اگر ضربه شدیدی به سر کودک وارد شد فورا به پزشک مراجعه کنید. به علاوه اگر سردرد کودک پس از ضربه بدتر شد، بلافاصله با پزشک تماس بگیرید.
• عوامل عاطفی. اضطراب – که عامل بروز آن معلم ها، هم سن و سالان و والدین می باشند – نقش مهمه در بروز سردرد کودکان بازی می کنند. کودکان مبتلا به افسردگی معمولا دچار سردرد می شوند، به ویژه اگر احساس تنهایی و اندوه داشته باشند.
• استعداد ژنتیکی. سردرد، به خصوص میگرن، در بین اعضای خانواده موروثی می باشد.
• برخی غذاها و نوشیدنی ها. نیترات – یک ماده نگهدارنده موجود در گوشت – و برخی افزودنی های غذایی MSG باعث بروز سردرد می شوند. به علاوه کافئین زیاد که در نوشابه ها، شکلات، قهوه و چای موجود است، نیز باعث بروز سردرد می شوند.
• مشکلات مغزی. مشکلاتی مانند آبسه یا خونریزی مغزی به ندرت باعث بروز سردرد می شوند و معمولا با مشکلات دیگری مانند مشکلات بینایی، سرگیجه و عدم تعدل همراه است.

آزمایشات و تشخیص سردرد

برای شناخت علت سردرد کودکان، پزشک اقدامات زیر را انجام خواهد داد:
• بررسی سابقه سردرد. پزشک از شما یا کودکتان می خواهد که جزئیات سردرد را توصیف کند تا علت بروز سردرد را مورد بررسی قرار دهد. به علاوه پزشک برای مدتی رژیم غذایی خاصی را توصیه خواهد کرد. والدین نیز باید جزئیات سردرد کودک خود را ثبت کنند، جزئیاتی مانند شدت سردرد، استمرار آن و عوامل بروز سردرد.
• معاینه جسمی. پزشک معاینات جسمی بر روی فرد انجام می دهد، از جمله اندازه گیری قد و وزن کودک، دور سر، فشار خون و نبض. همچنین چشم ها، گردن، سر، شانه ها و ستون فقرات کودک را نیز معاینه می کند.
• معاینات عصبی. پزشک مشکلات حرکتی، هماهنگی و حسی فرد را مورد بررسی قرار می دهد.
اگر کودک شما سالم است و تنها مشکل مربوط می شود به سردرد، آزمایش زیادی نیاز نخواهد بود. به هرحال در برخی موارد اسکن و دیگر ارزیابی های تصویری به تشخیص دقیق بیماری یا رد کردن دیگر علائم کمک خواهند کرد. این آزمایش ها عبارتند از:
• سی تی اسکن. این فرایند تصویری از یک سری اشعه های ایکس هدایت شده توسط کامپیوتر استفاده می کند و این اشعه ها به سمت مغز کودک می روند. با استفاده از این روش پزشکان می توانند عواملی مانند عفونت، تومور یا سایر مشکلات پزشکی که باعث بروز سردرد می شوند را تشخیص می دهند.
• ام آر آی. در این روش با استفاده از آهنربای قوی نمایش دقیقی از مغز بیمار ارائه می شود. این روش به پزشک در تشخیص تومورها، سکته مغزی، آنوریسم، بیماری های عصبی و دیگر ناهنجاریهای مغزی کمک می کند. به علاوه ام آر آی به بررسی رگ های خونی مغز نیز کمک می کند.
• مایع نخاعی. اگر پزشک نسبت به مننژیت باکتریایی یا ویروسی تردید داشته باشد که باعث بروز سردرد کودک شده است، نمونه ای از مایع نخاعی کودک را می گیرد. در این روش یک سوزن نازک بین دو مهره در کمر قرار گرفته و بخشی از مایع نخاعی برای بررسی آزمایشگاهی گرفته می شود.

درمان سردرد و داروها

این سردردها معمولا به داروهای موجود در بازار برطرف می شوند. به هرحال برای اطمینان بیشتر در مورد داروی مناسب با پزشک مشورت کنید.

 


12. سردرد دارویی

سردرد به عنوان یکی از اثرات جانبی بسیاری از داروها معرفی شده است. هرچند عجیب به نظر می‌رسد، ولی خیلی از داروهایی که برای درمان سردرد به کار می‌روند هم می‌توانند باعث سردرد حاصل از مصرف بیش از حد دارو یا سردردهای بازگشتی (عودکننده) شوند. به خصوص مبتلایان به میگرن در معرض گرفتار شدن در یک چرخه‌ی دردناک هستند که باعث می‌شود بیشتر دارو مصرف کنند و به این ترتیب دردشان هم بیشتر می‌شود. اگر مدام دچار سردرد می‌شوید و برای درمان آن بیشتر از ۱۰ تا ۱۵ روز در ماه از دارو استفاده می‌کنید (چه داروهای معمول و چه داروهای جدی‌تر با نسخه‌ی پزشک) احتمالا دچار سردرد ناشی از مصرف بیش از حد دارو می‌شوید. برای این که متوجه شوید سردردتان به این خاطر است یا نه، مصرف دارو را متوقف یا به تدریج کم کنید؛ البته قبل از آن حتما با پزشک‌تان مشورت کنید. وقتی در حال ترک دارو هستید یک کورتیکواستروئید مثل پردنیزون (prednisone) می‌تواند به کنترل درد کمک کند.

 


13. سردرد سینوسی

سینوزیت شدید باعث ایجاد درد در پیشانی، اطراف بینی و چشم‌ها، گونه‌ها و یا دندان‌های بالایی می‌شود. خم شدن به جلو درد را تشدید می‌کند. تخلیه‌ی غلیظ بینی، خلط و گرفتگی و تب از نشانه‌های مشکل سینوسی هستند. وقتی عفونت شدید برطرف شود، درد هم متوقف می‌شود. سینوزیت دلیل معمولی برای سردردهای شدید یا بازگشتی (عودکننده) نیست.

 


14. سردرد بستنی

سردرد بستنی چیست

این نوع سردردهای کوتاهی هستند که در صورت خوردن یا نوشیدن مواد سرد بروز می کنند. خوردن بستنی یکی از شایع ترین عوامل شروع این نوع سردردهاست، اما خوردن یا نوشیدن دیگر مواد سرد، مانند یخ و نوشیدنی های یخ زده نیز می توانند تاثیر مشابهی داشته باشند.
گاهی قرار گرفتن ناگهانی در معرض هوای سرد، مانند شیرجه زدن در آب سرد، نیز عامل بروز سردرد می شود که این عوامل را محرک های بروز سردرد می نامند. اما خبر خوب این است که این سردردها با همان سرعتی که بروز می کنند، با همان سرعت نیز برطرف می شوند.

علائم سردرد بستنی

نشانه های سردرد بستنی عبارتند از:
• درد شدید و طاقت فرسا در پیشانی
• دردی که حدود 20 تا 60 ثانیه پس از شروع طول می کشد و پس از این مدت برطرف می شود.
• دردی که به ندرت بیش از 5 دقیقه طول می کشد.

علل سردرد بستنی

سردرد بستنی با ورود ماده سرد به محیط گرم دهان و برخورد ماده سرد به سقف دهان و گلو بروز می کند و معمولا پس از خوردن بستنی یا نوشیدنی های خیلی سرد شروع می شود. محققان هنوز در مورد علت دقیق بروز این دردها مطمئن نیستند.
برخی معتقدند که غذا یا نوشیدنی سرد به طور موقت جریان خون را در سیستم ایمنی تغییر داده و باعث بروز موقت درد می شود. رگ های خونی برای جلوگیری از کم شدن حرارت بدن منقبض شده و سپس مجددا شل می شوند تا جریان خون به حالت عادی خود بازگردد. این تغییرات درد شدیدی را در پی خواهد داشت که تا سازگاری بدن به تغییر درجه حرارت ادامه پیدا می کند.

عوامل تشدید سردرد بستنی

هرکسی ممکن است به سردرد بستنی مبتلا شود. اما اگر مستعد میگرن باشید، نسبت به سردرد بستنی حساس تر خواهید بود.

درمان سردرد و دارو

این سردردها به درمان نیازی ندارند. عموما پس از بلعیدن ماده خوراکی سرد، درد برطرف می شود.

پیشگیری از سردرد

برای پیشگیری از سردرد بستنی سعی کنید خوراکی های سرد را آهسته بخورید. بهترین راه برای پیشگیری از سردرد بستنی اجتناب از خوردن و نوشیدن موادی است که باعث بروز این سردردها می شوند.

 


15. فشار خون بالا

فشار خون تنها در مواردی که بسیار بالا باشد باعث سردرد می‌شود. در حقیقت بیشتر کسانی که فشار خون بالا دارند هیچ نشانه‌ای بروز نمی‌دهند. تحقیقی بر روی ۵۱۲۳۴ نفر نشان داد که در واقع فشار خون بالا با کاهش بروز سردرد ارتباط مستقیم دارد ولی این دلیل نمی‌شود که از فشار خون‌ تان غافل شوید. فشار خون بالا باعث سکته‌های مغزی و قلبی، ایست قلبی و مشکلات کلیه می‌شود. همه باید مرتب فشار خون‌ شان را بررسی کنند و برای تصحیح هر انحرافی از میزان طبیعی اقدام کنند.

 


درمان خانگی سردرد

خوشبختانه تنها 5 درصد از سردردها نشانگر وجود یک مشکل جدی می باشند. برای بیشتر ما گرچه سردرد زجرآور است اما جزیی از زندگی طبیعی محسوب می شود که میتوان آن را با روشهای زیر تا حدی کنترل کرد:

 

تسکین سردرد

خواب کافی

بسیاری از سردردهای تنشی در پی استراحت کافی بهبود می یابند. البته خوابیدن خود می تواند یکی از دلایل سردرد نیز باشد و آن زمانی است که زیاد می خوابید. پس بسیار مهم است که زمان استراحت و خواب منظمی داشته باشید. در زمان مشخصی به بستر بروید و در زمان مشخصی از بستر برخیزید.

دندان غروچه در خواب را متوقف کنید

برخی مردم در خواب بسیار ناآرام هستند. مدام دندان غروچه می کنند و صبح با سردرد از خواب بیدار می شوند.

رژیم غذایی مناسب برای سردرد

برای افرادی که اغلب دچار سردرد می شوند راه مناسب آن است که غذایی را که چند ساعت پیش از شروع سردرد خورده اند مورد توجه قرار دهند تا ارتباط آن را با سردرد بررسی کنند. مشکل سازترین غذاها در این بین غذاهای حاوی تیرامین که یک اسید آمینه که محرک شناخته شده سردرد است؛ می باشند. غذاها و نوشیدن های حاوی تیرامین و یا دیگر عوامل مولد سردرد شامل نوشیدنی های الکلی، پنیر کهنه، گوشت فرآورده شده، ترشی ها، شکلات، مرکبات، پیتزا و تمامی غذاهای حاوی منوسدیم گلوتامات می باشند. اگر به یک غذا مشکوک هستید، مدتی آن را از برنامه غذایی خود حذف کنید و ببینید چه اتفاقی خواهد افتاد.

بیش از سه فنجان قهوه ننوشید

بیش از سه فنجان در روز قهوه ننوشید. اگر عادت دارید در محل کار خود بیش از سه فنجان قهوه بنوشید و پایان هفته را تا دیروقت بیدار بمانید منتظر باشید تا صبح جمعه با سردرد از خواب برخیزید. این سردرد ناشی از محرومیت از کافئین است.

سیگار کشیدن را کنار بگذارید.

سیگار کشیدن به هر صورت مضر است و به ویژه موجب وخامت برخی از انواع سردرد می شود.

تحرک داشته باشید

ورزش تاثیر شگرفی در درمان سردرد دارد. ورزش موجب تسکین تنش های عصبی می شود و نیز تولید ضد دردهای طبیعی بدن را تحریک می کند. این ضد دردها آندورفین نامیده می شوند. تنها 30 دقیقه پیاده روی در هفته کافی است تا از بروز سردرد پیشگیری کند و از سویی دیگر سطح سلامت شما را افزایش دهد. اگر سردرد شما همراه با تب باشد آنگاه باید سریعا به پزشک مراجعه کنید و ورزش را تا هنگام بهبودی به تعویق بیندازید.

از گرما استفاده کنید

یکی از روش های مفید به کارگیری گرما است. یک دستمال گرم را بر روی گردن و شانه های خود برای 15 تا 20 دقیقه قرار دهید. این راهکاری مفید در کاهش تدریجی بسامد بروز سردرد تنشی است. حرارت موجب تسکین گرفتگی عضلات می شود و جریان خون ناحیه را بهبود می بخشد. شما می توانید دوش آب گرم و یا سونای گرم را نیز امتحان کنید. اما دستمال گرم اثربخشی بهتری دارد.

آرام باشید

روش های رفع استرس و عصبی و عاطفی نظیر بازخورد زیستی (بیوفیدبک) و یوگا برای افرادی که از سردرد تنشی مکرر رنج می برند بسیار مفید هستند.

درمان سردرد با تصویرسازی

“تصویرسازی هدایت شده” یکی از راه های مفید و اثربخش در رهایی از سردرد است. برای تصویرسازی در یک وضعیت آرام بنشینید و چشمان خود را ببندید. در ذهن خود مجسم کنید که در یک ساحل آرام در زیر نور خورشید و گرمای ملایم و لذت بخش آن آرمیده اید و موج های آرام دریا به نرمی بدن شما را نواز می دهند. هربار که موج ها از روی بدن شما می گذرند و به دریا باز می گردند، مقداری از تنش وجودی شما را با خود می برند.

پس از آنکه آرام شدید این تصویر را در ذهن خود تداعی کنید: بر روی سردرد خود تمرکز کنید. در ذهن خود اندازه، شکل و رنگ مشخصی برای سردردتان در نظر بگیرید. حال چه احساسی دارید؟ آیا آن شیء صاف است یا خشن و زبر؟ آیا آن در یک جا ثابت است یا در اطراف سر شما در حال حرکت است؟ اجازه دهید سردرد شما به مایع تبدیل شود. سپس اجازه دهید این مایع به سوی گردنتان سرازیر شود و پس از آن به سوی شانه ها، دست ها و در نهایت نوک انگشتان حرکت کند. حال اجازه دهید این مایع از سر انگشتانتان به بیرون ریخته و سپس از اتاق و فضای زندگی شما خارج شود.

 

چند دارو برای سردرد

اگر راهکارهای طبیعی به کارتان نیامد، داروهای زیادی هستند که میتوانند سردرد شما را درمان کنند.

سردرد و آسپیرین

سردرد در اکثر افراد در پی مصرف دو قرص استامینوفن یا آسپیرین بهبود می یابد. آسپیرین موجب کاهش التهاب می گردد. هم آسپیرین و هم استامینوفن جزو مسکن های خوب می باشند.

سردرد و آنتی هیستامین

آنتی هیستامین ها می توانند دارای آثار تسکینی بر سردرد تنشی باشند. بدین منظور یک تا دو قرص آنتی هیستامین هر 4 ساعت میل کنید. البته نباید بیش از حدی که دستور دارو توصیه شده مصرف کنید. اگر این دارو طبق دستور مصرف شود می تواند عضلات را شل و آرام سازد. البته این داروها فرد را تا حدودی خواب آلوده می کنند. اما به تدریج که مقدار بیشتری از آن مصرف کنید اثر ضد درد بیشتر و خواب آوری کمتر از خود نشان می دهند.

بیش از حد از مسکن استفاده نکنید.

برای سردرد چیزی بدتر از مصرف دائمی مسکن ها نمی باشد. هیچ داروی مسکنی را نباید بیش از دوبار در هفته مصرف کرد. چرا که مصرف دائمی مسکن ها آستانه درد را کاهش داده دفعات بروز سردرد را افزایش می دهد. اگر در حال حاضر به این مشکل دچار شده اید به پزشک خود مراجعه کنید.