آبسه مقعدی / آبسه مقعد چیست / درمان خانگی آبسه مقعدی در طب سنتی
آبسه مقعد / آبسه مقعدی چیست / درمان خانگی آبسه مقعدی در طب سنتی
آبسه مقعدی
آبسه مقعدی یک وضعیت دردناک است که در آن مقداری چرک در نزدیکی مقعد به وجود می آید. اکثر آبسه های مقعد ناشی از عفونت و آلودگی های مقعد است.
شايع ترين نوع آبسه، آبسه پری انال است. این آبسه مقعدی بیشتر شبیه جوش و قرمز رنگ است. آبسه های مقعدی که در بافت عمیق قرار دارند کمتر رایج هستند و کمتر قابل مشاهده هستند.
جراحی شایع ترین درمان برای همه انواع آبسه های مقعد است و معمولا هم موفقیت آمیز است.
حدود 50٪ از بیماران مبتلا به آبسه مقعد به عارضه ای دیگری به نام فیستول مقعدی مبتلا می شوند. درمان فیستول مقعدی جراحی است.
علل آبسه مقعدی
آبسه مقعدی می تواند علل مختلفی داشته باشد. از جمله:
• شقاق
• عفونت های منتقله از راه جنسی
• غده های مقعدی مسدود شده

عوامل خطرزا برای آبسه مقعدی عبارتند از:
• کولیت
• بیماری های التهابی روده مانند بیماری کرون یا کولیت زخمی
• دیابت
• دیورتیکولیت
• بیماری التهابی لگن
• رابطه جنسی مقعدی
• استفاده از داروهایی نظیر پردنیزون
برای بزرگسالان، استفاده از کاندوم در طی مقاربت جنسی، از جمله مقاربت مقعدی، می تواند به جلوگیری از آبسه مقعدی کمک کند. برای نوزادان و کودکان نوپا، تمیز کردن مداوم و تعویض پوشک می تواند به جلوگیری از فیستول مقعد و آبسه مقعدی کمک کند.
علائم آبسه مقعدی
آبسه مقعدی عمدتا همراه با:
• درد، که معمولا ثابت است، سوزش، و بدتر شدن در هنگام نشستن
• سوزش پوست در اطراف مقعد، و تورم، قرمزی و حساسیت
• اسهال
• یبوست یا درد ناشی از حرکات روده
آبسه عمیق مقعد نیز ممکن است همراه با تب و ناراحتی بیشتر همراه باشد.
تشخیص آبسه مقعدی
معمولا یک ارزیابی بالینی – از جمله آزمایش دیجیتال رکتال – برای تشخیص یک آبسه مقعدی کافی است. اما برخی از بیماران ممكن است نیاز به آزمایش های بیشتری داشته باشند:
• عفونت های منتقله از راه جنسی
• بیماری التهابی روده
• بیماری دیورتیکولی
• سرطان رکتوم
در موارد نادر، معاینه ممکن است تحت بیهوشی انجام شود. پزشک همچنین ممکن است سونوگرافی، سی تی اسکن یا MRI را درخواست کند.

درمان آبسه مقعدی
برای جراحی آبسه مقعدی با استفاده از یک بی حس کننده موضعی، آبسه های سطحی را جراحی می کنند. این کار بسیار آسان بوده و در کلینیک هم انجام می شود. آبسه های بزرگ یا عمیق مقعد ممکن است به بستری شدن و یا کمک یک متخصص بیهوشی نیاز داشته باشند.
بعد از جراحی می توان برای تسکین درد از مسکن استفاده کرد. و در حالت عادی نیازی به آنتی بیوتیک نیست مگر برخی افراد. از جمله افرادی که مبتلا به دیابت یا کمبود ایمنی هستند، ممکن است آنتی بیوتیک نیاز داشته باشند.
عوارض بعد از جراحی آبسه مقعدی می تواند شامل موارد زیر باشد:
• عفونت
• شقاق
• عود مجدد آبسه
• زخم
اگر آبسه مقعدی یا فیستول مقعدی به درستی درمان شده باشند بعید است که مشکل دوباره برگردد. با این حال، برای جلوگیری از به وجود آمدن این بیماری به توصیه های پزشک عمل کنید.
علائم و نشانه های آبسه مقعدی و راههای درمان آبسه مقعدی و فیستول / مقاله دوم
برچسبها: آبسه مقعدی, آبسه مقعدی چیست, درمان آبسه مقعدی در طب سنتی, درمان خانگی آبسه مقعدی, درمان فیستول, دمل مقعدی, جوش چرکی مقعدی, درمان آبسه مقعدی, کیست مقعدی, درمان آبسه مقعدی با آنتی بیوتیک, درمان عفونت مقعدی, درمان آبسه مقعدی با لیزر, درمان خانگی جوش مقعدی, درمان خانگی دمل مقعدی, درمان فیستول با عسل
آبسه مقعدی جزو بیماری های خطرناک نشیمنگاهی است که بایستی برای تشخیص به موقع با بروز اولین نشانه ها نزد پزشک متخصص بیماری های نشیمنگاه رفته و طبق نظر پزشک راه درمان را پیش گرفت.آبسه مقعدی
آبسه مقعدی یا آبسه آنورکتال چیست؟
اگر دهانه غده هایی که در نزدیکی مقعد هستند بسته شود، غده دچار عفونت می گردد و تدریجا متورم می شود و حاوی چرک خواهد شد. این حالت باعث ایجاد آبسه در نزدیکی مقعد می گردد.
آبسه آنورکتال عبارت است از بروز آبسه (تجمع چرک ناشی از عفونت ) در ناحیه اطراف مقعد و این آبسه ممکن است درست درناحیه سوراخ مقعدی یا به طورعمقی تر در جدار راست روده تشکیل شود.
علت آبسه مقعدی یا عفونت آنورکتال چیست؟
آبسه مقعدی به دلیل وجود باکتری های شایع مثل استافیلوکوک و اشرشیاکولی در ناحیه ی مقعد بروز می کند.گاهی عفونت های قارچی هم دلیل ایجاد آبسه مقعدی آنورکتال میشود.
مهم ترین و اصلی ترین علائم و نشانه های آبسه مقعدی و عفونت آنورکتال:
به دلیل تجمع عفونت در این بخش از دستگاه دفع مدفوع ، مقعد دچار درد و علائم دیگر می شود.
علاوه بر درد احساس تب ، بدن درد ، بی اشتهایی و بدی حال عمومی می کند. خیلی ها به اشتباه فکر می کنند که دچار سرما خوردگی شده اند، چون دقیقاً علائمی مانند سرما خوردگی همراه با بدن درد ، تب و گلو درد می دهد اما درحقیقت با یک معاینه ساده توسط متخصص بیماری های نشیمنگاه و هموروئید و.. این بیماری تشخیص داده می شود.
انواع آبسه مقعدی
آبسه مقعدی ممکن است سطحی باشد و به صورت ورم همراه با درد شدید در لبه مقعد بروز کند. محل آبسه گرم تر از سایر نقاط است و ممکن است با قرمزی و التهاب بافت های اطراف نیز همراه باشد.
انواع سطحی آبسه های مقعدی، شایع ترین نوع آبسه های مقعدی هستند و در این مبحث فقط به توضیح این نوع پرداخته می شود.گاهی ممکن است چرک آبسه به قسمت های عمیق تر نفوذ کند وانواع عمقی آبسه های مقعدی را ایجاد کند.
آبسه مقعدی به تدریج متورم تر و دردناک ترمی شود، به طوری که راه رفتن و نشستن برای بیمار مشکل می شود. گاهی نیز به طور خودبه خود دهانه آبسه باز می شود و خون و چرک آن تخلیه می شوند و به دنبال تخلیه چرک از شدت درد کاسته می شود
راههای جلوگیری از بروز آبسه مقعدی یا عفونت آنورکتال:
مثل همیشه جلوگیری بهتر از درمان خواهد بود و برای پیشگیری از ابتلا به آبسه و عفونت مقعدی بایستی نکات بهداشتی و تغذیه ای را دنبال کنید و تا حد ممکن بدن خود را در برابر این بیماری بیمه نمایید.
بهترین راههای جلوگیری از آبسه مقعدی عبارت است از:
– جلوگیری از ابتلا به یبوست
– شستشو و طهارت مقعد با آب ولرم
– اجابت مزاج با زور و فشار ممنوع چرا که یکی از اصلی ترین عوامل بروز بیماری های نشیمنگاه با زور زدن بروز و شدت می گیرد.
– برای پیشگیری از ابتلا به عفونت مقعدی از نشستن در جای مرطوب و خیس و سرد خودداری کنید
– ایستادن و نشستن به مدت طولانی می تواند زمینه را برای ابتلا به آبسه مقعدی فراهم کند.
رژیم غذایی مناسب برای پیشگیری از ابتلا به آبسه مقعدی یا عفونت آنورکتال:
برای جلوگیری از ابتلا به یبوست و به دنبال ان مشکلات مقعدی باید تا حد ممکن از غذاهای پرفیبر استفاده کنید که این برنامه و رژِیم غذایی ضد یبوست شامل:
– نان و غلات سبوس دار
– مصرف آب و مایعات طبیعی به اندازه حداقل 6 الی 8 لیوان در روز
– مصرف میوه ها و سبزیجات خام به خصوص مصرف میوه ها با پوست
راههای درمان آبسه مقعدی و عفونت آنورکتال:
در درمان آبسه مقعدی متخصصان بیماری های نشیمنگاه از چندین روش استفاده می کنند.
درمان آبسه مقعدی و عفونت شدید آنورکتال
در مواردی که آبسه به طور خودبه خود تخلیه نمی شود، تنها روش قطعی درمان، برش دادن آبسه و تخلیه آن است. به دنبال خروج چرک که با بی حسی موضعی یا بیهوشی عمومی و توسط جراح انجام می شود، از شدت درد کاسته می شود.
پس از تخلیه چرک لازم است که بیمار 3 تا 4 مرتبه و هر بار به مدت 20 دقیقه در لگن آب گرم حاوی چند قطره بتادین بنشیند تا محل چرک ضدعفونی شود و پس از خشک کردن موضع، آن را پانسمان کند. این کار تا رفع کامل التهاب که حدود دو هفته است ادامه می یابد
اگر التهاب شدید باشد، بر اساس نظر پزشک جراح، چرک خشک کن تزریقی یا خوراکی نیز برای بیمار شروع می شود.
در صورت وجود درد ناشی از برش، می توان از داروی مسکن استفاده کرد. معمولا التهاب پس از حدود یک هفته فروکش خواهد کرد.
فیستول مقعدی
فیستول مقعدی : فیستول یک ارتباط غیر طبیعی بین دو سطح اپی تلیال بدن می باشد . در مورد فیستول مقعدی (یا فیستول آنال)، دهانه خارجی این مسیر در پوست اطراف مقعد (آنوس) و دهانه داخلی آن داخل مقعد (آنوس یا رکتوم) قرار دارد. در صورتیکه مسیر فیستول از میان عضله اسفنکتر خارجی بگذرد، فیستول از نوع High می باشد ولی در صورتیکه مسیر فیستول کوتاه بوده و اسفنکتر خارجی را دربر نگیرد، فیستول از نوع low می باشد.
پس از تخلیه آبسه به طور خودبه خود یا توسط جراح، پس از حدود دو هفته علائم کاملا رفع می شوند و فرد سلامت کامل خود را به دست می آورد، ولی در بعضی افراد دهانه ای که برای خروج چرک به روش جراحی یا به طور خودبه خود ایجاد شده است، باز می ماند.
این دهانه در واقع توسط مجرای باریکی به روده بزرگ و مقعد راه دارد و مانند تونل باریکی، پوست اطراف مقعد را به داخل روده بزرگ وصل می کند. به این مجرای باریک، فیستول اطراف مقعد گفته می شود. البته گاهی نیز بدون سابقه بارزی از علائم آبسه مقعدی، فرد دچار فیستول می شود.
فیستول مقعدی باعث می شود که محتویات میکروبی داخل روده ی بزرگ از طریق مجرای مذکور، به زیر پوست راه پیدا کنند و هر چند مدت، باعث ایجاد عفونت یا ترشح یا آبسه یا ایجاد حالتی مثل جوش چرکی گردد که باعث درد و ترشح در ناحیه می شود و پس از تخلیه شدن ترشحات، درد فروکش می کند.
علائم فیستول مقعدی که بعد از درمان آبسه مقعدی بروز می کند چیست؟
– ترشح مداوم یا متناوب
– وجود یک برجستگی سفت و دردناک به هنگام لمس
– درد به هنگام اجابت مزاج یا پس از آن
– تغییر رنگ پوست اطراف فیستول
بیمار بدلیل ترشح چرکی مداوم از دهانه خارجی فیستول مراجعه می کند و چون ترشحات فیستول بطور مداوم تخلیه میشوند، درد نمی تواند عامل مهمی برای مراجعه بیماران باشد ولی احساس سوزش یا خارش ناشی از ترشحات می تواند عامل مراجعه بیماران باشد. در معاینه این بیماران معمولاً دهانه خارجی فیستول قابل مشاهده بوده و در لمس با انگشت ممکن است بتوان مسیر فیستول را که به شکل یک مجرای سفت شده (tract) می باشد لمس کرد. دهانه داخلی نیز در صورتیکه نزدیک آنوس باشد قابل لمس است و از طریق رکتوسکوپی ممکن است بتوان آنرا مشاهده نمود.
درمان فیستول مقعدی:
درمان جراحی (فیستولوتومی) معمولا تنها درمان موثر است و جهت انجام آن سوراخ خارجی و داخلی(اولیه) باعبور پروب (میله فلزی نازک و قابل انعطاف و نرم) و با استفاده از آب اکسیژنه و بلدومتیلن رقیق باید پیدا شوند و مجرا یا مجاری فیستول باید بطور کامل مشخص شوند و مجرا در تمامی طول آن بازunroffed شود بطوریکه فیستول به شکل یک زخم باز درآید و باید مطمئن شد که زخم حاصل از عمق به سطح بطور خود به خود ترمیم می شود. و در تمام روش های درمانی اعم از جراحی معمولی و یا لیزر 5 تا 10 درصد بسته به طول و عمق فیستول احتمال عود وجود دارد.
مزیت درمان آبسه مقعدی و فیستول با لیزر:
درمان آبسه مقعدی با لیزر
چرا استفاده از لیزر به جراحی باز ارجح است؟
بهترین روش جراحی و درمان آبسه مقعدی و فیستول با لیزر
لیزر در هنگام برش و برداشتن تگ پوستی انتهای عصب بریده شده را ترمیم میکند و در نتیجه بیمار بعد از عمل درد نداشته یا درد بسیار کمی دارد.
– لیزر عروق کوچک بریده شده در هنگام همل را ترمیم میکند و در نتیجه خونریزی هنگام عمل کاهش میابد.
– این عمل بطور سرپایی و بدون بیهوشی قابل انجام است.
– بیمار فقط شب اول استراحت میکند ونیاز به استراحت بیشتر ندارد.
– بیمار بازگشت سریعتر به محیط کار وزندگی طبیعی خوددارد.
– با این نوع لیزر میتوان تمام انواع هموروئید و حتی شقاق و فیستول همزمان را درمان نمود.
– لیزر محیط عمل را استریل کرده و باعث کاهش عفونت محل عمل میشود.قابل ذکر است به همین علت انتقال بیماریهای ویروسی از جمله هپاتیت و ایدز به صفر میرسد.
مراقبتهای بعد از جراحی و درمان آبسه مقعدی ، فیستول ، همورئید و فیشر:
1-کمتر از توالت فرهنگی استفاده کنید.
2- کمتر شود و خونریزی نداشته باشید 10-5 روز اول بعد از عمل به پهلو بنشینید و به پهلو بخوابید
3- در محل های سفت و مرطوب ننشینید.
4- رژیم غذایی بیمار بایستی شامل مایعات فراوان، سوپ، شیر، کمپوت و میوه جات خام و رژیم غذایی معمولی و پر فیبر باشد .برای جلوگیری از ابتلا به یبوست از مایعات فراوان، شیر، سبزیجات، میوه جات، آلو، انجیر و برگه هلو استفاده کنید.
5- بهتر است تا بهبودی کامل کمتر از توالت فرنگی استفاده کنید.
6- این دو هفته بعد از عمل بدنبال هر بار دستشوئی رفتن ابتدا با آب ولمر خود را شسته و تمیز نمائید و سپس داخل لگن آب گرم بریزید و 20-10 دقیقه داخل آن بنشینید و محل را خشک کنید.
7- تا حد ممکن از بروز یبوست جلوگیری کنید و در زمان مدفوع از زورزدن بپرهیزید.
8- پیاده روی سبک را جزو فعالیت های ثابت روزانه قرار دهید اما تا حد ممکن از رانندگی به خصوص رانندگی مسیر طولانی خودداری کنید.
9- پس از دفع مدفوع، خودتان را با آب گرم بشوئید (حتی در تابستان) و خودتان را با دستمال توالت سفید بدون عطر و بو خشک کنید.
10- هر وقت احساس مدفوع داشتید حتماً به دستشوئی بروید و از حبس کردن آن خودداری کنید.
11- تا حد ممکن از استفاده صابون های معطر خودداری کنید.
12- در صورتی که بعد از گذشت 3 هفته بعد از عمل هنگام دفع مدفوع خونریزی داشتید، نگران نباشید این خونریزی کم کم از بین می رود اگر خونریزی خیلی شدید بود و یا بعد از مدت فوق ادامه داشت حتماً به پزشک خود مراجعه کنید.
درمان خانگی برای درمان آبسه مقعدی با نسخه های طب سنتی:
عسل برای درمان آبسه مقعدی در طب سنتی
نسخه های گیاهی طب سنتی و عسل برای درمان آبسه مقعدی ، شقاق و فیستول مقعد
– درمان فیستول با عسل : برای درمان شقاق مقعد می توان عسل را به موضع مالیده و به صورت آرام ماساژ داد.
– هندوانه و انگور و سبزیجات و گلابی و پرتقال زیاد مصرف کنید. به هیچ وجه موز و کیوی و سیب مصرف نکنید.
– مالیدن لعاب به دانه به پوست برای تسکین و التیام شقاق مفید است.
– قبل از اجابت مزاج و دفع مدفوع، دهانه مقعد را با روغن برگ مورد چرب کنید. این امر سبب می شود هنگامی که برای شستشو دست به دهانه مقعد می کشید زخم مقعد دچار کشش و پارگی مجدد نشود.
– مخلوط میوه کال توت با سرکه جهت رفع شقاق مقعد مفید است.
– بعد از ناهار و شام، 2 قاشق غذاخوری اسفرزه را در یک لیوان آب شیرین شده ریخته و بعد از لعاب دادن، آن را میل کرده و حتما بعد آن یک لیوان پر از آب بنوشید.
– افراد دچار بواسیر یا شقاق می توانند از اثرات درمانی گیاه پنج انگشت سود بجویند و در جوشانده این گیاه بنشینند تا عارضه برطرف شود.
– قبل از هر وعده غذایی، خوردن مخلوط نصف استکان عرق بومادران و نصف استکان عرق آلوئه ورا موثر است.
– بعد از غذا، یک قاشق سبوس گندم را با یک قاشق جوانه گندم مخلوط کرده و در یک کاسه ماست ریخته و میل کنید و حتما بعد از آن یک لیوان آب بنوشید.
درمان آبسه مقعدی در طب سنتی
– به منظور درمان آبسه مقعدی در طب سنتی مقداری سبوس گندم را در یک پارچه توری مانند بریزید و آن را خوب ببندید تا بیرون نریزد. سپس سبوسها را در چهار لیتر آب گرم ریخته و هم بزنید و بگذارید برای ۱۲ ساعت خیس بخورد. سپس بدون آنکه کیسه سبوس را خارج کنید دوباره آب را گرم کنید. سپس آنرا در یک تشت بریزید و در حالیکه هنوز گرم است برای ۵ تا ۶ دقیقه در آن بنشینید. بعد محل مقعد را پنبه پاک کنید. این کار را به صورت روزانه تا بهبود علايم تکرار کنید.
– برای درمان آبسه مقعدی در طب سنتی ۶ تکه زنجبیل تازه را بجوشانید تا نرم شود. سپس پوست آن را جدا کرده و زنجبیل را به شکل خمیر درآوردید. مقداری چربی گاو (پی گاو) را ذوب کرده و آنرا باخمیر زنجبیل مخلوط کنید. هر شب مقداری از این مخلوط را به صورت شیاف مورد استفاده قرار دهید.
– جهت درمان آبسه مقعدی در طب سنتی مقداری برگ گیاه بارهنگ را در آب داغ بریزید و سپس آن را خرد و له کرده و روی موضع بمالید. سپس با استفاده از فویل نایلونی و چسب برگها را روی موضع محکم کنید تا نیفتد. در کنار استفاده از این روش، می توانید برای درمان گیاهی آبسه مقعدی از دمنوش گیاه افسنطین نیز بهره بگیرید.
– برای درمان گیاهی آبسه مقعدی مقداری از گیاه زرآوند را در ۶ لیتر آب ریخته و بگذارید بجوشد تا آبش نصف شود. سپس آنرا در تشت ریخته و داخلش بنشینید. این کار را برای یک هفته انجام داده و سه روز استراحت کنید و دوباره مراحل را از سر بگیرید. به هیچ عنوان این گیاه را نخورید. زیرا خواص سمی دارد.
– با هدف کمک به درمان گیاهی آبسه مقعدی ۲۰ گرم بومادران، ۱۰ گرم بابونه، ۱۰ گرم برگ گردو، ۱۰ گرم گل راعی، ۱۰ گرم گزنه و ۱۰ گرم گیاه قاصدک را در یک استکان آب بریزید و اجازه دهید طی شب تا صبح بماند. صبح روز بعد آب موجود در استکان را خوب از صافی گذرانده و میل کنید.
آبسه مقعد و فیستول / مقاله سوم
آبسه مقعد چیست؟
آبسه مقعد یک بیماری دردناک است که در آن چرک و عفونت در نزدیکی و اطراف مقعد گسترش مییابد. آبسه مقعدی از یک عفونت در بافت اپیتلیوم پوشش کانال مقعد و در نتیجه عفونت کلی غدد کوچک مقعدی ناشی میشود. اگرچه مقعد منطقه غنی از باکتریهاست، اما به طور کلی به دلیل جریان خون وسیع در روده عفونت در آن رخ نمیدهد. در صورت بروز عفونت، معمولاً با ترکیبی از انواع مختلف باکتریها ایجاد میشود.
آبسههای مقعدی معمولاً در دو گروه کلی سطحی و عمقی قرار میگیرند که انواع عمقی آن کمی پردردسرتر از انواع سطحی هستند. آبسه میتواند باعث آسیب قابل توجهی به بافت های مجاور شود، رایجترین نوع آبسه مقعدی، آبسهای است که در اطراف مقعد و در سطح ایجاد میشود. این نوع آبسه معمولاً مانند یک جوش متورم دردناک و احتمالاً به رنگ قرمز و به صورت گرم در نزدیکی مقعد ظاهر میگردد. آبسه عمقی به صورت تجمع چرک در بافتهای عمیق اطراف مقعد بروز میکند، این نوع آبسه مقعدی کمتر شایع است و ممکن است کمتر دیده شود، ولی در صورت بروز منجر به عفونت شدیدتری خواهد شد. هر دو نوع آبسه مقعدی سطحی و عمقی نیاز به توجه فوری پزشکی دارند. تأخیر در درمان میتواند باعث وخیمتر شدن شرایط و ایجاد عوارض جدی شود.
آبسه مقعدی ممکن است منجر به عوارضی در فرد شود از جمله:
تشکیل فیستول مقعد:
فیستول در ۳۰ الی ۶۰ درصد از بیماران مبتلا به آبسه مقعدی بسته به نوع و شدت آبسه و درمانهای انجام شده رخ میدهد
عفونت و انتقال آن به مناطق دیگر توسط انتشار خونی
بیاختیاری مدفوع
بدخیمی
انواع آبسه مقعدی
آبسههای مقعدی بسته به محل قرارگیری و نوع بافت و مکانی که دچار التهاب کردند، انواع محتلفی دارند که عبارتاند از:
آبسه اطراف مقعدی:
آبسه اطراف مقعد نشاندهنده رایجترین نوع آبسه مقعدی است که در حدود ۶۰ درصد از موارد بیماری را تشکیل میدهد. این آبسه معمولاً با ناراحتی اطراف مقعد کسلکننده و خارش بروز میکند. درد آن اغلب توسط حرکت و افزایش فشار پرینه ناشی از نشستن یا اجابت مزاج تشدید میشود
آبسه ایسکیوآنال:
آبسه ایسکیوآنال دومین آبسه مقعدی با شیوع ۲۰ درصد است که در اسفنکتر خارجی مقعد با ترشح چرک به فضای ایسکیوآنال ایجاد میشود و اغلب با تب سیستمیک، لرز و درد شدید همراه است و به اصطلاح آبسه نعل اسبی نامیده میشود
آبسه اینتراسفنکتریک:
سومین آبسه رایج مقعدی با شیوع ۵ درصدی ناشی از چرک و عفونت موجود بین اسفتکتر مقعد داخلی و خارجی است که میتواند کانال داخل مقعد را بسیار دردناک کند و معمولاً با آنوسکوپی و معاینه رکتوم تشخیص داده میشود
آبسه سوپرالواتور:
این آبسه که در ۴ درصد موارد رخ میدهد، میتواند در بالای عضله لواتورآنی و از یک فرآیند چرکی شکمی (مانند آپاندیسیت، بیماری دیورتیکولی، سپسیس زنان و زایمان) ناشی شود و گسترش یابد که با علامت درد لگنی بروز میکند و با توموگرافی کامپیوتری، سی تی اسکن، تصویربرداری رزونانس مغناطیسی (MRI)و یا سونوگرافی مقعد تشخیص داده میشود. آبسه سوپرالواتور در زنان نسبت به مردان شایع تر است
زیرمخاطی:
در یک درصد موارد در زیر بافت مخاطی مقعد اتفاق میافتد
آبسه پری رکتال:
آبسه عمقی پریرکتال در ۹۰ درصد موارد نشاندهنده اختلالات مقعدی و ناشی از انسداد غدد مقعدی است. به طور معمول، آبسه ابتدا در فضای اینتراسفنکتریک و سپس در امتداد فضاهای بالقوه مجاور گسترش مییابد. معمولاً با تب و لرز، ترشح چرکی و خونآبهای مقعد و در موارد نادر با ترشحات آلت تناسلی، درد مفصل ران همراه است.
برش جراحی و زهکشی رایجترین درمان برای تمام انواع آبسه مقعدی است که معمولاً مؤفقیتآمیز خواهد بود. حدود ۵۰ درصد از بیماران مبتلا به آبسه مقعد دچار یک عارضهی دیگر به نام فیستول خواهند شد. فیستول یک تونل یا لوله باریک و کوچک است که به صورت غیر طبیعی بین کانال مقعد و سطح پوست اطراف آن ایجاد میگردد. در برخی از موارد، فیستولهای مقعدی ترشح مداوم دارند. در اکثر موارد چارهای جز جراحی فیستول وجود ندارد. اطلاعات بیشتر با مراجعه به مقالات مرتبط بیماری فیستول مقعد.
شیوع آبسه مقعدی
حدود ۳۰ درصد از بیماران مبتلا به آبسه مقعدی سابقه آبسههای مشابه را داشتهاند که خود به خود یا با جراحی برطرف شده است. به نظر میرسد بروز آبسه در بهار و تابستان بسیار شایعتر است. در حالی که شیوع متفاوتی با توجه به سن و جنس، نژاد کشورها و مناطق مختلف جهان وجود دارد. اعتقاد بر این است که رابطهی مستقیم بین تشکیل آبسه مقعدی و عادات رودهای، اسهال و بهداشت فردی ضعیف وجود دارد، ولی این ارتباط هنوز ثابت نشده است.
اوج بروز آبسه مقعدی در دهه سوم و چهارم زندگی است. این آبسه در نوزادان کاملا رایج است. مکانیسم دقیقی از علت آن در کودکان شناخته نشده است، اما به نظر نمی رسد به یبوست مربوط شود. خوشبختانه، این شرایط در نوزادان کاملاً خوشخیم است و به ندرت نیاز به هر گونه مداخله از عمل جراحی تا زهکشی ساده دارد. آبسه سطحی مردان را بیشتر از زنان تحت تأثیر قرار میدهد.
علل آبسه مقعد
آبسه عمقی و سطحی هر دو از غدد اطراف مقعد گسترش مییابند. در مواردی، آبسه اطراف مقعد ممکن است از پوست آلوده مجاور مقعد نیز ایجاد شود. غدد ممکن است دچار عفونت باکتریایی پیشرونده شوند. هر دو باکتریهای هوازی و بیهوازی میتوانند در تشکیل آبسه نقش داشته باشند. باکتریهای بیهوازی بیشتر شامل پپتواسترپتوکوکوس، پرووتلا، پورفیروموناس و کلستریدیوم و باکتریهای هوازی از انواع استافیلوکوکوس اورئوس، استرپتوکوک و اشرشیایکلای است. غدد پر چرک به سمت داخل متورم شده و محتویات آلودهی خود را به فضاهای اطراف مقعد و مقعد آزاد میکنند. این چرک باعث آبسه در فضای اطراف رکتوم یا مقعد میشود. آبسه مقعد ممکن است بزرگ شده و باعث درد، تب و مشکلاتی در حرکات رودهای و اجابت مزاج شود.
تقریبا ۱۰٪ از آبسه مقعدی ممکن است توسط دلایل دیگر و تحت تأثیر عوامل خطرزا ایجاد شود. افراد خاص مبتلا به سایر بیماریها با احتمال بیشتری در معرض ابتلا به آبسه عمقی و سطحی هستند، از جمله کسانی با شرایط پزشکی و رفتاری زیر:
– ایدز یا عفونت HIV
– بیماری کرون
– مصرفکنندگان داروهایی سرکوب سیستم ایمنی بدن مانند استروئیدها (پردنیزولون، متیل پردنیزولون) و یا افراد سرطانی تحت شیمی درمانی
– بارداری
– آپاندیسیت
– سل
– قرار دادن اجسام خارجی در داخل مقعد
– بیماری های مقاربتی
– شقاق مقعد
– بیماری التهابی روده مانند بیماری کرون یا کولیت اولسراتیو
– دیابت
– دیورتیکولیت
– بیماری التهابی لگن
– رابطه جنسی مقعدی
– غدد مقعدی مسدود شده
در بزرگسالان استفاده از کاندوم در حین مقاربت جنسی، از جمله مقاربت مقعدی میتواند از آبسه مقعد جلوگیری کند. در نوزادان و کودکان نوپا نیز تغییر پوشک مکرر و تمیز کردن مناسب در طول تغییرات پوشک میتواند به جلوگیری از فیستول و آبسه اطراف مقعد کمک کند
علایم آبسه مقعد
انواع سطحی و عمقی آبسه مقعدی میتواننند علاوه بر علایم عمومی، نشانههای اختصاصی خود را نیز بروز دهند بدین صورت که آبسه مقعد سطحی اغلب با این علایم همراه است:
– درد در ناحیه مقعد یا باسن که خاصیت درد آن معمولاً ثابت، ضرباندار و تشدید شونده حین نشسته
– خروج چرک در نزدیکی مقعد
– توده در ناحیه مقعد
– اجابت مزاج دردناک
– التهاب پوست اطراف مقعد یا باسن از جمله تورم، قرمزی و حساسیت به لمس
– یبوست
– آبسههای مقعدی عمیقتر ممکن است با علایم دیگری همراه باشند چون
– تب که نشانهی تشخیصی آبسه عمقی محسوب میشود
– لرز
– خستگی
– درد در ناحیه پایین شکم
– تعریق شبانه
– بیقراری
درمان خانگی و گیاهی آبسه مقعد
قبل از مراجعه به پزشک با چند روش درمانی ساده خانگی و گیاهی میتوان درد و التهاب ناشی از آبسه مقعدی را کمی تسکین داد. این روشها شامل:
درمان خانگی آبسه مقعدی با حمام آب گرم نشسته:
نشستن در وان آب گرم حمام به مدت ۳۰ دقیقه ممکن است به کاهش علایم آزاردهنده آبسه مقعد کمک کند. استفاده از عصاره بابونه، بومادران علاوه بر رفع گرفتگیهای عضلانی مقعد، میزان عفونت را به حداقل میرساند
درمان خانگی آبسه مقعدی با آب کلم:
آب کلم حاوی یک فرم بسیار کاربردی از مادهی به نام گلوتامین است که به عملکرد رودهای طبیعی بسیار کمک میکند. مصرف حدود ۶۰ میلیلیتر آب کلم تازه برای یک الی دو بار در روز میتواند بسیار مفید باشد. این ماده در نرم شدن مدفوع و جلوگیری از یبوست نقش بسیار مهمی دارد. عبور راحت مدفوع از کنار آبسه ایجاد شده میتواند از افزایش درد ناحیه جلوگیری کند
درمان خانگی آبسه مقعدی با کمپرس گرم:
کمپرس گرم میتواند آبسه مقعد را با افزایش میزان گردش خون در محیط ملتهب بهبود بخشد. به این صورت که گردش خون علاوه بر تأمین مواد غذایی سلول و بافتهای در حال آسیب، چرک و عفونت موجود در ناحیه را رقیق میکند. آبسههای کوچکتر از یک سانتیمتر معمولاً به کمپرس گرم سی دقیقهای سه الی چهار بار در روز پاسخ مثبت داده و بهبود مییابند
درمان خانگی آبسه مقعدی با اسید نیتریک:
اسید نیتریک برای شرایط خاصی از آبسه مقعدی پیشنهاد میشود. در مواقعی که آبسه مقعد با شقاق مقعدی همراه است و فرد درد قابل توجه مقعدی را تا چند ساعت پس از اجابت مزاج درک میکند یا در افرادی که از آبسه مقعدی بزرگ و مخل حرکات رودهای رنج میبرند، بسیار کارآمد است
درمان خانگی آبسه مقعدی با ویتامین سی:
به نظر میرسد مصرف ویتامین سی میتواند فرد را از پیشرفت بیماری و ایجاد فیستول مصون بدارد. مصرف حدود ۱۰۰۰ میلی گرم ویتامین C در روز و نه بیشتر پیشنهاد میشود. زیرا مصرف دوز بیشتر از آن میتواند باعث اسهال و آسیب مقعدی شدیدتر در فرد شود
درمان خانگی آبسه مقعدی با سنفیتون:
سنفیتون گیاهی با گلبرگهای سفید، آبی و بنفش است که میتوانند به صورت پودر و با ترکیب روغن جوانه گندم همانند یک پماد بر روی آبسه مقعد گذاشته شود تا علاوه بر تسکین درد ناحیه به بهبود آبسه مقعدی کمک کند
درمان خانگی آبسه مقعدی با نارون:
نارون بهترین درمان برای آبسه مقعدی است. مصرف چای نارون لولههای گوارشی را با یک لایه مخاط محافظ پوشش میدهد و از آسیب بیشتر آن جلوگیری میکند
البته با کمک طب سنتی و معجونها و پمادهایی که از ترکیب گیاهان به دست میآید نیز میتوان خمیرهای تسکیندهندهای برای کنترل درد و ناراحتی ناشی از آبسه مقعدی استفاده کرد. ترکیب عسل و ریشه کوبیده شده گیاه بابا آدم یا ترکیب گل ختمی، آرد باقالا، بذز شنبلیله، کشمش و گل میتواند به تسکین درد و التهاب و بهبود آبسه مقعدی کمک کند. با این حال این روشها فقط جنبهی حمایتی و کنترلی داشته و باید هر چه سریع تر برای درمان مؤثر آبسه مقعدی به پزشک مراجعه شود.
تشخیص آبسه مقعد
در صورت بروز علایم عمومی همراه با مشکلات اورژانس مقعدی باید فوری به پزشک یا درمانگاه مراجعه کرد. ابتدا پزشک یا مراقب درمانی سؤالاتی در مورد وضعیت بیمار و نشانههای بیماری او میپرسد. با وجود اینکه صحبت در مورد مشکلات مقعدی کمی خجالتآور است، اما دادن اطلاعات صحیح و دقیق به پزشک میتواند به تشخیص سریعتر مشکل فرد کمک بسیاری کند.
بیماران مبتلا به آبسه مقعدی سطحی معمولاً در ارزیابی اولیه علایم حیاتی طبیعی دارند و تنها ۲۱ درصد موارد دچار تب یا لرز میشوند. در معاینه فیزیکی به خوبی توده زیر جلدی کوچک در نزدیکی دهانه مقعد و قرمزی بافت مشاهده میشود. پزشک معمولاً میتواند با مشاهدهی آبسه اطراف پوست مقعد، آن را تشخیص دهد. اما زمانی که هیچ تورم خارجی یا قرمزیای دیده نمیشود، یک ارزیابی بالینی از جمله انجام یک معاینه انگشتی مقعدی برای تشخیص آبسه مقعد نیاز است. در صورت شک به یک آبسه عمیق، توموگرافی کامپیوتری (CT) میتواند وسعت و محل دقیق آن را تعیین کند.
البته تشخیص آبسه مقعد همیشه آسان نیست و پزشک ممکن است نیاز به انجام آزمایشهای افتراقی داشته باشد. برخی از بیماران ممکن است برای غربالگری از نظر عفونتهای مقاربتی، بیماریهای التهابی روده، بیماریهای دیورتیکولار و سرطان رکتوم به انجام آزمایشات اضافی نیاز داشته باشند.
در موارد نادر، ممکن است بررسی تحت بیهوشی انجام شود و حتی پزشک ممکن است درخواست انجام یک سونوگرافی یا MRI ، آزمایش خون و ادرار را بدهد. برای مثال ارزیابی فیزیکی بهینه از آبسه ایسکیوآنال معمولاً نیاز به بیهوشی برای کاهش ناراحتی بیمار دارد، در غیر این صورت عدم همکاری بیمار معاینه را محدود میکند. شواهد نشان میدهد که استفاده از تجسس کولونوسکوپی یک راه عالی برای ارزیابی موارد پیچیده آبسه اطراف مقعد و فیستول است. از نظر تجربی ارزیابی کولونوسکوپی روش تشخیصی ارجح در بیماران مبتلا به آبسه مقعدی عمقی به دلیل خطر خفیف انتشار باکتری و بروز ناراحتی کمتر در بیمار است. انجام یک ارزیابی کولونوسکوپی پس از درمان غیرجراحی نیز برای مستند شدن پاسخ مؤثر بیمار به درمان مفید است.
درمان آبسه مقعد
بسته به شدت آبسه و هر گونه مشکلات پزشکی دیگر، درمان ممکن است به صورت سرپایی یا بستری انجام شود. به صورت اساسی، وجود آبسه نشانهای برای برش و تخلیه است. به تأخیر انداختن مداخله جراحی منجر به تخریب مزمن بافت، فیبروز و تنگی مقعد خواهد شد. در روند درمانی آبسه، جراحی تخلیه فوری ترجیحاً قبل از ترکیدن آبسه بسیار مهم است. آبسه مقعد سطحی را میتوان با عمل جراحی جزیی در مطب یا در بخش اورژانس با استفاده از بیحسی موضعی (تزریق در منطقه آلوده) و احتمالاً آرام بخش تزریقی تخلیه نمود. افراد مبتلا به آبسه مقعدی بزرگ یا عمیقتر ممکن است به بستری شدن در بیمارستان و جراحی تحت یک بیهوشی عمومی نیاز پیدا کنند.
درمان دارویی کمکی آبسه مقعد
افراد سالم معمولاً، نیازی به درمان آنتیبیوتیکی ندارند. درمان اولیه آنتیبیوتیک به تنهایی در حل و فصل عفونت بیاثر است و به سادگی مداخله جراحی را به تعویق میاندازد. نیاز به استفاده معمول از آنتی بیوتیکها در بیماران مبتلا به آبسه مقعدی ثابت نشده است و در بهبود سریعتر و یا کاهش میزان عود تأثیری نداشته است. بنابراین در بسیاری از این بیماران درمان کمکی با آنتی بیوتیک غیر ضروری در نظر گرفته شده است. با این حال، مصرف همزمان آنتیبیوتیک ممکن است در بیماران مبتلا به برخی بیماریها توصیه شود، مانند:
درمان سرپایی آبسه مقعد
به دلیل ماهیت حاد آبسه سطحی، آماده سازی روده قبل از عمل امکان پذیر نمیباشد و به طور معمول غیر ضروری است. بیدردی کافی قبل از تخلیهی چرک الزامی است. توصیه میشود تا محلول لیدوکائین ۲ درصد همراه با اپینفرین به اطراف حاشیه آبسه به صورت زیر جلدی، عضلانی یا داخل وریدی تزریق شود. اسپری کلرید اتیلن در منطقه بلافاصله قبل از آسپیراسیون نیز ممکن است به کاهش درد و ناراحتی ناشی از آسپیراسیون کمک کند. اثر خنک کننده کلرید اتیلن گیرندههای درد را به طور موقت در انتقال سیگنالهای درد به قشر مغز ناتوان میکند. پس از برش سطحی آبسه با فشار دستی آن را تخلیه میکنند و پس از شستوشوی حفره، روی سطح آن یک گاز استریل قرار داده و پس از ۲۴ ساعت آن را بر میدارند.
درمان بستری آبسه مقعد
در روش دیگر، عمل جراحی ممکن است در اتاق عمل توسط جراح با استفاده از بیحسی نخاعی یا بیهوشی عمومی انجام شود. در صورت بیهوشی باید مانیتورینگ قلب، پالس اکسیمتری و تجهیزات مدیریت راه هوایی از جمله دستگاههای ساکشن، آمبوبگ، ماسک و تجهیزات لوله گذاری تراشه در دسترس باشد. این روش تنها باید توسط پزشکان بسیار ماهر در مدیریت قلبی و تنفسی استفاده شود. در صورتی که از لیزر برای برش آبسه مقعدی استفاده شود، به دلیل آسیب کمتر به بافتهای اطراف و خونریزی کمتر در مدت کمتری بهبود مییابد و عوارض بعد از عمل کمتری نسبت به روشهای سنتی جراحی با تیغ را برجای خواهد گذاشت.
درمان آبسه ایسکیوآنال، اینتراسفنکتریک و سوپرالواتور معمولاً نیاز به بیهوشی عمومی و یا موضعی دارد. برای تخلیه آبسه ایسکیوآنال، یک برش در محل دارای حداکثر تورم زده میشود و چرک ناحیه تخلیه میگردد. برای تخلیه آبسه اینتراسفنکتریک، یک برش عرضی در کانال مقعد زیر خط دندانهدار خلفی زده میشود. فضای اینتراسفنکتریک و در واقع فضای آلوده ما بین اسفنتکتر داخلی و خارجی کامل تخلیه میشود. محل آبسه باز گذاشته میشود و گاهی از یک کاتتر برای جلوگیری از بسته شدن آن در مسیر زخم استفاده میگردد.
تخلیه آبسه سوپرالواتور تکامل یافته از گسترش آبسه ایسکیوآنال، از طریق حفره ایسکیوآنال انجام میشود و نوع گسترش یافته از آبسه اینتراسفنکتریک از طریق مخاط رکتوم امکان پذیر است. در مواردی که آبسه سوپرالواتور خلفی است، برای تخلیه یک برش عرضی در کانال خلفی مقعد زیر خط دندانهدار زده خواهد شد. اگر وضعیت بالینی بیمار پس از ۲۴-۴۸ ساعت پس از تخلیه بهبود نیابد، ارزیابی مجدد آبسه سوپرالواتور با استفاده از CT و یا عمل مجدد نیاز است. پس از عمل در بسیاری از افراد برای تسکین درد داروهای کنترل درد خوراکی یا تزریقی تجویز میشود.
بیمار ممکن است نیاز به اقامت در بیمارستان برای یک شب یا چند شب داشته باشد. در مدت بستری در بیمارستان مایعات و آنتی بیوتیکهای تزریقی و داروهای ضد درد تجویز میشود. در صورت لزوم تمدید واکسن کزاز و گذشتن از موعد ده سالهی آن نیاز به تکرار آن است. آزمایش خون و تستهای دیگر برای ارزیابی پیشرفت بیماری پس از درمان نیز انجام میشود.
گاهی اوقات، عمل جراحی فیستول را میتوان همان زمان با جراحی آبسه انجام داد. با این حال، فیستول اغلب چهار تا شش هفته پس از گسترش آبسه جراحی میشود. گاهی اوقات یک فیستول ممکن است تا ماهها یا حتی سالها بعد رخ ندهد. بنابراین عمل جراحی فیستول معمولاً یک روش جداگانه است که میتواند به صورت سرپایی و یا با یک اقامت کوتاه در بیمارستان انجام شود.
اقدامات پس از جراحی آبسه مقعد
بیماران ممکن است برای چند روز پس از عمل جراحی درد داشته باشند، اما در طول زمان بهبود مییابند. معمولاً بیماران بخیه ندارد و زخمهای عفونی مانند آبسه برای تخلیه باز باقی گذاشته میشوند. بستن و بخیه زدن خروجی آبسطه منجر به تجمع چرک مجدد در آن خواهد شد. بیماران ممکن است نیاز به مصرف داروی آنتیبیوتیکی و ضد درد برای چند روز، بسته به وضعیت جسمی خود داشته باشند.
پس از عمل جراحی آبسه یا فیستول معمولاً ناراحتی خفیف است و میتواند با داروهای ضد درد کنترل شود. افراد میتوانند در حداقل زمان مورد انتظار به محل کار یا مدرسه خود بازگردند. برای بهبود سریعتر به حمام آب گرم نشسته سه یا چهار بار در روز، بهداشت فردی و استفاده از نرمکنندههای مدفوع برای کاهش ناراحتی و درد حین اجابت مزاج و جلوگیری از یبوست توصیه میشوند. طی دو الی سه هفته بعد زخم باید توسط پزشک مورد معاینه و پیگیری قرار گیرد. برای جلوگیری از ایجاد لکهی ناشی از ترشحات زخم بر روی لباس میتوان از پانسمان یا یک لایه گاز بر سطح زخم استفاده کرد.
عوارض بعد از عمل جراحی میتواند شامل عفونت، شقاق مقعد، عود آبسه و زخم باشد. پس از درمان به موقع آبسه مقعد بعید است که مشکل باز گردد و عود کند. بسیاری از مردم به درمانهای خاص بیشتری، به خصوص در آبسه عمقی، برای جلوگیری از عوارض و یا بازگشت آبسه نیاز دارند. با این حال، گرفتن مشاوره برای پیشگیری از عود بیماری بسیار مهم است.
پیش آگهی آبسه مقعد
مرگ و میر کلی ناشی از آبسه مقعدی بسیار کم است. دادههای اولیه در یک بررسی نشان داده که عود آبسه در حدود ۱۰ درصد از بیماران همراه با فیستول مزمن اتفاق میافتد. مطالعه دیگری نشان داد که ۳۷٪ از بیماران در آینده دچار فیستول مقعد مزمن یا عفونتهای مکرر میشوند. عوامل خطری چون سن کمتر از ۴۰ سال و وضعیت ابتلا به HIV، جنس، مصرف آنتیبیوتیک یا استعمال سیگار در عود نقش دارد.
درمان به موقع و مناسب عمل مانع از عوارض جدیتر، مانند گسترش آبسه یا عفونت سیستمیک میشود. تقریبا دو سوم از بیماران مبتلا به آبسه مقعدی که توسط برش و درناژ یا با زهکشی خود به خود درمان شدند، در نهایت به یک فیستول مقعد مزمن مبتلا خواهند شد. پس از تشکیل فیستول، عوارض متعددی ممکن است بعد از عمل جراحی ایجاد شود. بیاختیاری مدفوع پس از جراحی در فیستول پیچیده و دیگر عوارض بعد از عمل مانند التهاب موقت مجرای ادرار، احتباس ادراری و همچنین یبوست نیز ممکن است به عنوان یک نتیجه از درد حین دفع مدفوع اتفاق افتد.





